Breytti Fréttablađiđ niđurstöđum skođanakönnunarinnar?

Screenshot 2022-05-16 at 21.21.08Skođanakönnun Fréttablađsins frá ţví 10. maí 2022 um fylgi flokka í Reykjavík stenst ekki. Annađ hvort var hún ófaglega gerđ eđa spellvirki voru unnin á henni fyrir birtingu.

Breytingar á fylgi Sjálfstćđisflokksins, Samfylkingarinnar, Framsóknarflokksins og Pírata eru of langt frá úrslitum kosninganna til ađ könnunin geti stađist.

Skođanakönnun sýnir ekki úrslit kosninga en hún gefur engu ađ síđur vísbendingar.

Niđurstöđur skođanakönnunar Fréttablađsins eru svo furđulegar ađ almennir lesendur fyllast óhjákvćmilega grunsendum um ađ einhver mađkur sé í mysunni. Ţví er spurt:

A. Getur veriđ ađ Fréttablađiđ hafi vanreiknađ fylgi Sjálfstćđisflokksins svo munar 8,3% á skođanakönnuninni og kosningunum?

B. Ofreiknađi Fréttablađiđ fylgi Samfylkingarinnar um 6,4%?

C. Vanreiknađi Fréttablađiđ fylgi Framsóknarflokksins um 6,3%?

D. Ofreiknađi Fréttablađiđ fylgi Pírata um 6,3%?

Tilgangslaust er ađ bera ţví viđ, ađ frá ţví ađ skođanakönnunin var gerđ og ţar til kosiđ var, hafi fylgi ofangreindra flokka kollvarpast, kjósendur hafi „bara“ breytt um skođun. Ekkert gerđist í stjórnmálunum á ţessum dögum sem styđur ţetta. 

Athygli vekur ađ fylgi annarra flokka í könnuninni er ekkert langt frá úrslitum kosninganna.

Daginn fyrir kosningar birti Gallup skođanakönnun á fylgi flokkanna í Reykjavík. Hún hefur allt annađ yfirbragđ og er í ţokkalegu samrćmi viđ úrslit kosninganna.

Kolbrún Bergţórsdóttur, menningarritstjóri Fréttablađsins og reyndur blađamađur sagđi í leiđara blađsins um könnunina nokkrum dögum eftir birtinu bennar:

... könnun sem flest bendir til ađ hafi veriđ lítiđ marktćk.

  • Af hverju var könnunin lítiđ marktćk?
  • Var könnunin ekki marktćk af ţví ađ hún var svo fjarri öllu lagi fyrir kosningar?
  • Eđa var könnunin svo illa gerđ ađ allir á Fréttablađinu vissu ţađ?
  • Eđa töldu innanbúđarmenn í Fréttablađinu ađ fiktađ hafi veriđ í niđurstöđum könnunarinnar?

Fólk međ sérţekkingu á skođanakönnunum og stćrđfrćđi eru ekki sammála. Sumir telja ađ fiktađ hafi veriđ í könnuninni ađrir segja ađ Fréttablađiđ kunni hreinlega ekki til verka.

Svo eru ţeir til sem tala um svindl. Sagt er ađ skođanakannanir hafi mótandi áhrif á kjósendur en ekki eru allir á einu máli um ţađ.

Furđuleg niđurstađa í skođanakönnun sem á sér enga samsvörun viđ úrslit kosninga vekur eins og áđur sagđi upp grundsemdir. Ekki dvína grunsemdirnar sé rýnt í súluritiđ hér fyrir ofan. Ţvert á móti. Sjö ađrir flokkar mćlast međ svipađ fylgi og hjá Gallup og nokkuđ nálćgt úrslitum kosninganna. Fylgi fjögurra annarra er út í hött. Skrýtiđ. 

Ţeir eru til sem halda ţví fram fullum fetum ađ fiktađ hafi veriđ í niđurstöđum könnunarinnar. Annars vegar til ađ hygla Samfylkingunni og Pírötum og hins vegar gera lítiđ úr Sjálfstćđisflokknum og Framsóknarflokknum í ţeirri von ađ hćgt sé ađ hafa áhrif á kjósendur.

Eftir kosningarnar eru hrópandi grunsemdir um skođanakönnunina. Fréttablađiđ verđur ađ svara fyrir hana á sannfćrandi hátt. Ella missi blađiđ allan trúverđugleika.


Faglegur eđa ófaglegur bćjarstjóri

Ţá segir Sandra Sigurđardóttir, oddviti OH, ţađ vera forgangsmál ađ nýr bćjarstjóri verđi ráđinn til starfa á faglegum grunni ...

Svo segir stjórnmálamađur í Hveragerđi sem fagnar sigri í kosningunum í viđtali viđ Morgunblađ dagsins á blađsíđu tíu.

Hvađ er eiginlega átt viđ međ orđalaginu „faglegur“ bćjarstjóri. Má vera ađ međ ţví sé átti viđ ađ bćjarstjórinn sé ekki stjórnmálamađur, kemur ekki af listum ţeirra sem ćtla ađ mynda meirihluta.

Ef til vill er ţetta sé mćlt af einlćgni og sé stefnt gegn ţví ađ ráđa pólitískan stjórnanda sem hljóti ađ vera vođalega slćmt. Svona tal gengur hins vegar ekki upp ţví stjórnmálamađur getur veriđ ágćtur stjórnandi rétt eins og sá faglegi geti veriđ alveg ómögulegur - og öfugt. Eftir sveitastjórnarkosningarnar 14. maí 2022 er ljóst ađ fult af „ófaglegum“ og „faglegum“ bćjar- og sveitastjórum verđi ráđnir til starfa. Hér eru örfá dćmi:

Í Ísafjarđarbć verđur kona „ófaglegur“ bćjarstjóri, ţađ er stjórnmálamađur sem var í frambođi. 

Á Akranesi verđur bćjarstjórinn „faglegur“, hann var ekki í frambođi og hefur veriđ bćjarstjóri í rúmt eitt kjörtímabil.

Á Akureyri mun bćjarstjórinn líklega gegna embćttinu áfram. Hann er „faglegur“ ţó flokksbundinn sé, en hann var ekki í frambođi.

Í Vestmannaeyjum verđur líklega sami bćjarstjóri áfram. Hann er „ófaglegur“, var í frambođi.

Endalaust má velta ţessu fyrir sér en líklega komast margir í klípu vegna orđalagsins „faglegur“ bćjarstjóri af ţeirri einföldu ástćđu ađ sami flokkur eđa ađrir í stjórnmálum sjá ekkert athugavert viđ „ófaglegan“ bćjarstjóra. Varla er merking orđalagsins „faglegur“ bćjarstjóri valkvćtt.

Jú, „faglegur“ er ábyggilega fínt orđ ţegar nýr meirihluti getur ekki komiđ sér saman hver í honum eigi ađ fá embćttiđ.

 

 

 


Skálduđ skođanakönnun Fréttablađsins

Ţegar sveitastjórnarkosningarnar 14. maí 2022 eru gerđar upp vekur fernt mesta athygli:

  1. Styrkur Sjálfstćđisflokksins gegn gengdarlausum áróđri
  2. Öflugur sigur Framsóknarflokksins víđa um land
  3. Tap smáflokka og örflokka
  4. Léleg kosningaţátttaka í Reykjavík, 61,1%

Á öllu landinu fékk Sjálfstćđisflokkurinn 110 fulltrúa í sveitarstjórnum. Framsóknarflokkurinn fékk 67 en ađrir flokka mun minna. Samfylkingin fékk ađeins 26 og Píratar fengu fjóra, sama og Miđflokkurinn.

FréttablađiđAf ţessu má draga ţá ályktun ađ Sjálfstćđisflokkurinn hafi unniđ varnarsigur í baráttunni gegn áróđursvél Samfylkingarinnar og fjölmiđla sem drógu taum hennar, beint og óbeint

Margir ráku upp stór augu er ţeir sáu skođanakönnun á forsíđu Fréttablađsins 10. maí 2022, fjórum dögum fyrir kosningar. Spáin var ţessi í Reykjavík:

  1. Samfylkingin 26,7%, í kosningunum fékk hún 20,3%.
  2. Píratar, 17,9%, fengu 11,6%.
  3. Sjálfstćđisflokkurinn 16,2%, fékk 24,5%.
  4. Framsóknarflokkurinn 12,4%, fékk 18,7%.
  5. Sósíalistaflokkurinn 7,7%, fékk 7,7%
  6. Viđreisn 7%, fékk 5,2.
  7. Vinstri grćn 5,4, fékk 4%.
  8. Flokkur fólksins 4,2%, fékk 4,5

Skođanakönnunin er greinilega óralangt frá raunveruleikanum enda lítur út fyrir ađ hún hafi aldrei átt ađ endurspegla hann. Sú viđbára ađ könnunin lýsi pólitískri stöđu á ţeim degi er hún var gerđ stenst ekki. Könnunin var blákaldur áróđur.

Fullyrđa má ađ niđurstöđum könnunarinnar hafi veriđ breytt hvađ varđar efstu fjóra flokkana. Í henni er Samfylkunni og Pírötum hampađ á kostnađ Sjálfstćđisflokksins og Framsóknarflokksins. Hćgt er ađ bera hana saman viđ ađrar skođanakannanir fyrir kosningarnar.

Fréttablađiđ virđist beinlínis ađ hafa reynt ađ hafa áhrif á úrslit kosninganna međ skođanakönnun sem er í besta falli hrođvirknislega gerđ og í versta falli fölsk, heimatilbúinn.

Menningarritstjóri Fréttablađsins, Kolbrún Bergţórsdóttir, fullyrti í leiđara ađ skođanakönnunin vćri ekki marktćk. Hún sagđi:

Ţađ var ţví nokkuđ skondiđ ađ sjá hvernig fjölmiđlar slengdu ţví fram sem stórfrétt og leituđu til álitsgjafa ţegar Sjálfstćđisflokkurinn fékk 16 prósent í einni könnun – könnun sem flest bendir til ađ hafi veriđ lítiđ marktćk.

Ţetta ţótti fín frétt í tíđindaleysi, en ţađ var líka margt ofstćkisfullt fólk sem sá ţarna draum sinn um fall Sjálfstćđisflokksins rćtast.

Ekkert heyrđist um skođanakönnuna frá samfylkingarmanninum Sigmundi Erni Rúnarssyni, ritstjóra blađsins, nóg kemur frá honum um ómerkilegri mál. Ţađ skyldi ţó ekki vera ađ andinn hafi komiđ yfir skáldiđ og hann samiđ könnunina.

Ekki vantađi hamfararspána hjá Píratanum Ađalheiđi Ámundadóttur, blađamanni, í leiđara blađsins. Hún sagđi ţann 11. maí:

Framsóknarflokkurinn ţarf heldur engin málefni til ađ ná árangri ađ ţessu sinni. Stefna Framsóknarflokksins í Reykjavík er Einar Ţorsteinsson.

Samkvćmt nýrri könnun Fréttablađsins nýtur hann jafnmikils stuđnings sem nćsti borgarstjóri og Hildur Björnsdóttir, oddviti Sjálfstćđisflokksins.

Ađalheiđur hafđi hrikalega rangt fyrir sér í óskhyggju sinni sem hún ţó flutti eins og blákaldar stađreyndir. Áróđurinn bar skynsemina ofurliđi, Framsóknarflokkurinn er óumdeildur sigurvegari í Reykjavík. Skelfingar ósköp klikkađi ţessi kona í áróđrinum.

Píratar örflokkur á landinu, fengu fjóra fulltrúa í sveitarstjórnum. Snautlegur árangur ţađ. Til samanburđar fékk Miđflokkurinn líka fimm fulltrúa en telur sig ekki sigurvegara eins og Píratar. Árangur Pírata á öllu landinu er ţessi:

  1. Reykjavík, 3 fulltrúar
  2. Kópavogur, 1 fulltrúi
  3. Hafnarfjörđur, 0
  4. Reykjanesbćr, 0
  5. Akureyri, 0
  6. Ísfjörđur. 0

Ţađ má ţó segja Pírötum til hróss ađ ţeir höfđu vit á ţví ađ bjóđa ekki fram annars stađar en á ţessum sex stöđum.

Í leiđara Fréttablađsins ţann 11. maí segir Kolbrún Bergţórsdóttir um Sjálfstćđisflokkinn:

Hann er nauđsynlegt afl í íslenskri pólitík. Ţar er stađiđ vörđ um einstaklingsfrelsiđ og barist gegn hinum ţrúgandi pólitíska rétttrúnađi sem sligar samfélagiđ. Ţetta eiga menn ađ virđa, hvort sem ţeir kjósa Sjálfstćđisflokkinn eđa ekki.

Ţetta er skynsamlega mćlt.

Á vef ríkisútvarpsins segir í fyrirsögn sunnudaginn 15. maí 2022, daginn eftir kosningarnar:

Stćrsti sigur Framsóknar - versta tap Sjálfstćđismanna.

Og ég sem hélt ađ stćrsta fréttin vćri sú ađ meirihluti vinstri manna í Reykjavík hafi falliđ. Sú stađreynd er falin langt inni í fréttinni.

Nei, nú skal halda áfram ađ pönkast á Sjálfstćđisflokknum. Samfylkingin og hjáleigur hennar eru stikkfrí.

 

 


Borgarstjórinn sem forđar sér út um bakdyrnar

Dagur, gleđimyndirÉg ćtla ađ kjósa Sjálfstćđisflokkinn í kosningunum á morgun. Annađ kemur ekki til greina ađ mínu mati. Skora á alla ađ gera slíkt hiđ sama, hvar sem ţeir búa.

Hafa kjósendur gleymt öllu ruglinu og bullinu í vinstri meirihlutanum í Reykjavíkurborg síđustu árin eđa áratugina? Rifjum upp.

Hafa allir gleymt bragganum í Nauthólsvík sem Samfylkingin, Píratar, Viđreisn og VG eyddu 425 milljónum króna í ađ gera upp sem veitingastađ? Og hvađ kostađi danska grasiđ sem sáđ var fyrir utan braggann? Enginn man eftir ţví.

Bragginn var „endurnýjađur“ án ţess ađ fariđ var eftir reglum borgarinnar. Ekki var fariđ í útbođ. Ţess í stađ fengu vinir pólitíkusa á meirihlutanum vel launađa vinnu sem ráđgjafar Reikningar voru samţykktir af vini í borgarkerfinu. Fariđ var framhjá öllum reglum. Skjöl vegna verkefnisins voru annađ hvort ekki gerđ eđa ţeim stungiđ undan. 

Umferđastefna vinstri flokkanna byggist á ţví ađ takmarka ferđir fólks á einkabílum og knýja almenning í strćtó. Ţađ hefur ekki tekist hingađ til. Strćtó er á hausnum, sárafáir notfćra sé hann. Nú á ađ leggja í rúmlega eitt hundrađ milljarđa króna í svokallađa borgarlínu. Ţví fylgir ađ gera á sér akreinar fyrir örfáa strćtisvagna en öđrum bílum er ýtt til hliđar.

Hverjir aka bílum? Jú, yfirleitt venjulegt fólk eins og ţú og ég. Fólk sem kýs ađ ferđast á ţann hátt sem ţví hentar. Nú á ađ hafa vit fyrir okkur. Forkólfur Viđreisnar Pavel Bartoszek segist vilja gera bílastćđi ađ skemmtigörđum. Falleg hugmynd en ţađ ţýđir skort á bílastćđum. Vilja kjósendur ţađ?

Meirihlutinn borgarbúa er hlynntur borgarlínu. Í skođanakönnunum gleymdist hins vegar ađ spyrja hvort kjósendur séu hlynntir borgarlínu sem eyđileggur möguleika almennings ađ komast leiđar sinnar á bílum. Jú, sko, borgarlínan er fyrir hina, ekki mig, segir fólk.

Margir eru hlynnir „ţéttingu byggđar“. Vita menn hvers vegna ţétta á byggđ? Jú, ţađ er svo dýrt ađ gera land byggingarhćft. Ţess í stađ á ađ byggja á umferđareyjum og nýta ţađ sem fyrir er. Búa til fuglabjörg fyrir fólk, blokkir međ engu útsýni, engri sól. Íbúđir fyrir ofan umferđagötur. Ađ baki er engin hugsjón heldur viđbrögđ borgarstjórnarmeirihluta sem hefur safnađ skuldum. Á ekki fyrir rekstri.

Í sjónvarpsauglýsingum sést frambjóđandi Vinstri grćnna á hrađferđ í sólinni, brettir upp ermar og ćtlar ađ gera svo ótalmargt. Hver er ţessi Líf Magneudóttir? Jú, hún er víst borgarfulltrúinn sem hefur veriđ í felum í einhverjum kjallaranum heilt kjörtímabil eđa lengur. Já, ţađ er ekki seinna vćnna ađ bretta upp ermar - og lofa öllu fögru.

Enn hlćgja borgarbúar af borgarstjóranum sem er svo hégómlegur ađ hann leggur áherslu á ađ mynda sig í alls kyns skemmtilegum verkefnum, helst viđ ađ undirrita samninga og í hópi frćga fólksins. Ţegar klóakiđ stíflast í Fossvogi sést Dagur B. Eggertsson hvergi né hinir í meirihlutanum. Allir eru týndir og ţeir finnast ekki ţrátt fyrir mikla leit. Embćttismenn eru sendir til ađ svar spurningum fjölmiđla. Ţeir ţurfa ađ svara spurningunum um vond málin.

Mottó vinstri meirihlutans í borgarstjórn er ţetta: Allt sem er gott er okkur ađ ţakka, allt sem miđur fer er Sjálfstćđiflokknum ađ kenna.

Vegna rađtilviljana ratar borgarstjórinn alltaf inn á fréttasíđur fjölmiđla og í mynd sjónvarpsstöđva ţegar eitthvađ skemmtilegt er ađ gerast. Og hann brosir.

  • Ţegar dćlustöđ bilar og milljónir lítra af úrgangi dreifast um Fossvog forđar borgarstjóri sér út um bakdyrnar.
  • Ţegar framkvćmdir viđ Miklubraut valda ţví ađ gatan er hálflokuđ eru embćttismenn settir í ađ útskýra máliđ.
  • Ţegar loka á Geirsgötu og umferđin úr og í Vesturbć er send um hálflokađa Miklubraut er borgarstjóri og ađrir í meirihlutanum hvergi sjáanlegir. 
  • Ţegar Seltirningar kvarta undan vegum út á nes er borgarstjórinn međ ljósmyndurum fjölmiđla í sundi.
  • Ţegar upp kemur ađ gúmmíkurl á fótboltavöllum getur veriđ skađlegt íţróttafólki er borgarstjóri í fríi.
  • Ţegar Reykvíkingar kvarta hástöfum yfir lélegum götum, holunum sem geta stórskemmt bíla eru embćttismenn sendir til ađ bera í bćtiflákann, borgarstjóri er ekki til viđtals.
  • Ţegar braggamáliđ ţarfnast útskýringa er borgarstjóri í kynnisferđ í Japan.

Og svo er ţađ hitt. Á skrifstofu borgarstjóra starfa tólf manns viđ ţađ eitt ađ láta Dag B. Eggertsson líta vel út í fjölmiđlum. Mata hann međ upplýsingum og afvegaleiđa fjölmiđla. Nei, nei, nei. Ţetta er ekki nein spilling. Ađeins ţjónusta viđ fjölmiđla.

 


Elías Snćland Jónsson

Hann er dáinn, fréttastjórinn sem stjórnađi á Vísi ţann stutta tíma sem ég var ţar í blađamennsku. Ţetta var bara eitt ár en Elías Snćland Jónsson hafđi meiri áhrif á mig en margur annar. Hann var snjall blađamađur, góđur íslenskumađur og hafđi skýra hugmynd um hvernig ćtti ađ skrifa frétt.

Ég var ekki eftirlćti hans á Vísi. Ábyggilega hyskinn og illa skrifandi. Á fyrsta starfsdegi mínum var ég sendur niđur í miđbć til ađ taka viđtal. Ég fór út og tók auđvitađ strćtó fram og til baka. Elías hló ađ mér og nćst fékk ég svokallađa „beiđni“, ávísun til ađ afhenda leigubílstjóra sem greiđslu fyrir ferđina. 

Ţannig var háttađ störfum á Vísi ađ blađamenn skiluđu fréttum sínum inn til Elíasar. Veit ekki um ađra en í minningunni lét hann mig stundum setjast međan hann las fréttina yfir og strikađi oftar en ekki í hana međ rauđu penna. Ţá ţurfti ég ađ fara til baka inn á básinn minn, setja nýtt blađ í snjáđa ritvél og skrifa fréttina upp aftur, laga villurnar og umorđa. Skelfing var ţetta nú leiđinlegt. En ég lćrđi og hafđi vit á ađ tileinka mér ţađ sem mér var kennt. Smám saman fćkkađi fundum okkar Elíasar, oftast nćgđi ađ ég setti fréttina í bakkann hjá honum. Hann leiđrétti örugglega einhver smáatriđi en var frekar sáttur međ strákbjánann.

Reglur Elíasar voru međal annars ţessar, minnir mig:

  1. Skrifa á góđu máli.
  2. Skipuleggja fréttina.
  3. Byrja fréttina á ađalatriđunum, koma síđar međ smáatriđin.
  4. Nota millifyrirsagnir ţegar fréttin er í lengra lagi
  5. Vanda ađalfyrirsögnina.

Uppeldiđ var gott en ţegar ég fluttist yfir á annađ útgáfufyrirtćki var enginn Elías ţar. Ţví miđur og útgáfan bar ţess glögg merki.

Ekki eru margir blađamenn góđir skrifarar. Svo ótalmargir byrja frétt á aukaatriđum og loks í lokin koma ađalatriđin. Enginn leiđbeinir ţeim, enginn Elías krotar í próförkina og sendir hana til baka.

Í dag virđast íslenskir fjölmiđlar sárlega „elíasarlausir“. Svo virđist sem enginn gćti ađ málfari, enginn sem leiđbeinir nýliđum. Fjölmargir blađamenn, fréttastjórar og jafnvel ritstjórar eru hörmulega lélegir sögumenn, bera ekkert skynbragđ á eđli sögu, frásagnar, fréttar.

Óskaplega margar fréttir eru skrifađar í belg og biđu. Verst er ţó ađ oft er lesandinn engu nćr um efni fréttarinnar, ţađ týnist í blađrinu. Mismćli, tafs og hikorđ viđmćlenda rata í fréttaskrifin. Engu líkar er en ađ margir blađamenn vilji niđurlćgja viđmćlendur sína međ ţví ađ skrifa orđrétt upp eftir ţeim. Elías Snćland hefđi ábyggilega tekiđ getađ leiđbeint liđinu.

Eftir ađ ég hćtti á Vísi hitti ég Elías afar sjaldan. Kom einu sinni til hans á Vísi ţegar fyrsta tölublađ tímaritsins Áfanga kom út og afhenti honum. Hann hrósađi mér hćfilega, brosti, og síđan hef ég ekki séđ hann.

Ég hef notiđ ţeirra gćfu ađ hafa haft nokkra eftirminnilega og góđa kennara í skóla og eftir ađ honum lauk - og lćrt af ţeim. Elías Snćland er einn ţeirra.  Ţekkti manninn sama og ekkert en minnist hans engu ađ síđur međ hlýju vegna ţess sem honum tókst ađ kenna mér. Fyrir ţađ ber mér ađ ţakka ţó of seint sé. 

Jarđarförin var 29. apríl 2022.

 


Björn Leví ţingmađur pírata og hálfsannleikurinn

Ţegar fjármálaráđherra seldi pabba sínum banka á afslćtti á dögunum ţá var ţađ spilling - sama hvađ fjármálaráđherra dettur í hug ađ segja til ađ afsaka ţann gjörning. Ţegar fađir fjármálaráđherra kaupir eitthvađ í lokuđu útbođi sem sonur hans ber ábyrgđ á kallast ţađ spilling.

Ţetta segir ţingmađur hálfsannleikans Björn Leví Gunnarsson í grein í Morgunblađinu 9.2.22. Eins og alltaf endurspeglar hálfsannleikur aldrei stađreyndir.

Ţegar Björn segir frá gerđum annarra tapast yfirleitt mikilvćgar stađreyndir og lesandinn les ađeins lygi. Ţingmađurinn notar öll ráđ til ađ koma höggi á pólitískan andstćđing. Ţađ er háttur pópúlista.

- Keypti fađir fjármálaráđherrans Íslandsbanka? 

Nei, hann keypti hlut í banka. Fyrirtćkiđ hans, Hafsilfur ehf. keypti 0,1042% hlut í bankanum. Til ţess ađ kaup bankann vantar hann til viđbótar 99,9% hlutabréfa.

- Af hverju segir ţá Björn ţingmađur pírata ađ pabbinn hafi keypt bankann?

Vegna ţess ađ ţađ hljómar betur. Birni er sama ţótt hann ljúgi, lygin er sennilegri en raunveruleikinn.

- Er ţađ spilling ađ fađir fjármálaráđherra keypti 0,1% hlut í bankanum?

Nei. Mađurinn er fjárfestir og hafđi fullt leyfi til ađ kaupa hlutabréf Íslandsbanka.

- Á mađur ađ gjalda ţess ađ vera fađir sonar síns?

Já, auđvitađ, sé sögumađurinn pópúlisti og pólitískur andstćđingur. 

Fyrir nokkrum árum var mikiđ rćtt um ađ Tryggingastofnun ríkisins hefđi ekki leyfi til ađ skerđa bótarétt ţess sem átti maka er var međ tekjur sem voru yfir viđmiđunarmörkum, vćru tekjur beggja lagađar saman. Rökstuđningurinn gegn ţessu var einfaldur; hver mađur er sjálfstćđur og ţađ er ósanngjarnt ađ ríkisstofnun spari á ţví ađ gera annan makann réttindalausan vegna tekna hins. Rökin eru bara ansi góđ. 

Ţađ hlýtur ađ vera frétt ađ Björn Leví Gunnarsson, ţingmađur Pírata, vilji gera föđur fjármálaráđherra réttindalausan međ lögum.

- Til hvers er Bankasýslan?

Hún fer međ eignir ríkisins í fjármálafyrirtćkjum ekki fjármálaráđherra. Honum er óleyfilegt samkvćmt lögum ađ skipta sér af störfum hennar. Til ţess er leikurinn gerđur.

- Björn segir í greininni ađ ţegar tilbođ í eignarhlutinn í Íslandsbanka liggi fyrir skuli Bankasýsla ríkisins skila ráđherra rökstuddu mati á ţeim. Ber fjármálaráđherra ţá ekki ábyrgđina?

Hvađ átti ráđherrann ađ gera? Hefđi hann hafnađ mati Bankasýslunnar hefđi hann veriđ sakađur um spillingu. Ţegar hann samţykkir álitiđ er hann sakađur um spillingu.

Hefđi ráđherrann hafnađ áliti Bankasýslunnar vćri komiđ fordćmi. Nćsti ráđherra gćti á grundvelli ţess samţykkt eđa hafnađ mati Bankasýslunnar og ţá vćru hún búin ađ vera. Međ synjun á mati Bankasýslunnar vćri gengiđ gegn anda laganna sem segir ađ ráđuneytiđ skuli vera armslengd frá stofnuninni og sama stađa vćri komin upp og fyrir hrun. Vill fólk slíka afturför?

- Ber ráđherra ábyrgđ á mistökum undirstofnunar?

Faglega séđ, ekki pólitískt. Enginn gerir til dćmis kröfu til ađ samgönguráđherra segi af sér vegna mistaka Vegagerđarinnar í lagningu malbiks.

Ekki er hćgt ađ kenna borgarstjóranum í Reykjavík um ađ hafa ekki fyllt upp í holur í götum borgarinnar. Jú, annars ţađ er líklega hćgt.

Eđa ađ píratar í borgarstjórn beri ábyrgđ ađ óhóflegri skuldasöfnun Reykjavíkurborgar. Úbbbs. Ţarna var ég aftur óheppinn međ dćmi. Auđvitađ bera ţeir ábyrgđ á henni rétt eins og braggamálinu í Nauthólsvík.

- Er braggamáliđ spilling?

Nei, nei, bara heiđarleg tilraun til ađ gera eitthvađ fallegt fyrir borgina. Komst kaldhćđnin til skila?

Björn ţingmađur pírata hefur aldrei nefnt braggamáliđ. Hvers vegna? Jú, píratar í borginni bera ábyrgđ á ţví og ţađ ţjónar ekki pólitískum hagsmunum ţingmannsins ađ berjast gegn annarri en ţeirri sem hann ímyndar sér ađ finna megi hjá pólitískum andstćđingum.

- Niđurstađan er ţessi.

Spilling er vissulega slćm en falsfréttir og lygi eru jafnvel enn verri. Ţó kann ađ vera ađ upphaf falsfrétta sé ásetningum um ađ ljúga. Afleiđing lyga er oftast spilling.

Óheiđarlegur stjórnmálamađur er yfirleitt sá sem níđir andstćđinga sína, sleppir rökum og grípur til hálfsannleika, lyga.

Pópúlisminn grasserar á Alţingi ekki síst hjá góđa fólkinu, ţeim háheilögu sem hafa jafnan hćst. Rök skipta engu máli.

Sagt er ađ raunveruleikinn sé oft ćđi ósennilegur, góđ saga ţarf ađeins ađ vera sennileg. Sama er međ hálfsannleikann.

Ef viđ leyfum Birni Leví Gunnarssyni ađ slá ryki í augu ţjóđar og komast upp međ enn ein ósannindin sem ţingmađur á Alţingi Íslands er ég ansi hrćddur um ađ hvorki Geir né guđ dugi til ađ blessa Ísland.


Ţingmađur Samfylkingarinnar ásakar ađra en er sjálfur engu skárri

Viđ hér inni hljótum ađ gera skýlausa kröfu um ađ hann svari fyrir framgöngu sína en sýni ekki fjölmiđlum bara afturendann á sér.

Ţetta sagđi Jóhann Páll Jóhannsson ţingmađur Samfylkingarinnar í umrćđum á Alţingi samkvćmt frétt í Stundinni. Hann ćsti sig heil ósköp vegna ummćla formanns Framsóknarflokksins um framkvćmdastjóra Bćndasamtakanna. Formađurinn bađst afsökunar enda hafđi honum orđiđ mikiđ á.

Nokkrum dögum síđar tređur Jóhann Páll Jóhannsson, ţingmađur Samfylkingarinnar í rćđustól Alţingis og segir samkvćmt mbl.is:

En hingađ kem­ur hćst­virt­ur fjár­málaráđherra, ný­bú­inn ađ selja pabba sín­um rík­is­eign, ný­bú­inn ađ selja viđskipta­fé­lög­um sín­um frá út­rás­ar­ár­un­um eign­ir al­menn­ings, ný­bú­inn ađ selja fólki međ dóma fyr­ir efna­hags­brot á bak­inu, ný­bú­inn ađ selja sak­born­ingi í um­fangs­mikl­um mútu­brota­máli eign­ir al­menn­ings, og seg­ir okk­ur ađ svart sé hvítt og hvítt sé svart og ţess­um ţvćtt­ingi eig­um viđ bara ađ sitja und­ir.

Hvađ kallast svona tvítal? Ţingmađurinn ţykist gegnheilagur ţegar hann talar um formann Framsóknarflokksins en leyfir sér síđar ađ snúa viđ blađinu og tala til annarra eins og sá sem hann gagnrýndi. Hann beinlínis lýgur eins og hann er langur til. 

Ljóst er ađ ţingmađurinn er engu skárri en formađur Framsóknarflokksins og jafnvel verri. Úthúđar framsóknarmanninum fyrir orđ hans en hrakyrđir formann Sjálfstćđisflokksins.

Gćttu orđa ţinna mađur svo ţú verđir ekki dćmdur fyrir sömu sakir og ţú ásakar ađra um.

Jóhann Páll Jóhannsson ţingmađur Samfylkingarinnar á greinilega afar örđugt međ ađ rökrćđa. Honum lćtur betur ađ hrópa og ćpa svívirđingar. Jóhann Páll kann ekki ađ skammast sín og svona götustráka ţarf Samfylkingin til ađ komast í fréttirnar, vekja athygli á ömurlegum málstađ sínum.

Og undir svona bulli Samfylkingarinnar eigum viđ almenningur bara ađ sitja undir.

 

 

 


Ţykistuleikurinn gegn Rússum

Ţjóđverjar eru búnir ađ reikna út ađ verđi lokađ fyrir orkuna frá Rússlandi myndi skella á efnahagskreppa. Kórónuveiran hefđi lokađ ţjónustugeiranum, en ţessi kreppa myndi bitna á hjarta ţýsks iđnađar og leiđa til ţess ađ landsframleiđsla myndi dragast saman um allt ađ ţrjá af hundrađi [3%]. Ţá yrđi dýrara ađ útvega orkuna. Ţađ myndi hafa áhrif á verđlag og jafnvel draga úr samkeppnishćfni ţýskrar framleiđslu.

Ţessi athyglisverđu orđ eru í leiđara Morgunblađsins 26. mars 2022. Ţýsk stjórnvöld gráta af ţví ađ ţađ er of dýrt ađ refsa Rússum fyrir stríđsreksturinn í Úkraínu. Úr ţessu má lesa ađ efnahagslegar refsiađgerđir mega ekki vera of dýrar fyrir ţá sem beita ţeim og ţetta virđist vera útbreitt skođun í Evrópu. Friđelskandi fólk vill auđvitađ ekki borga of mikiđ fyrir friđinn en krefjast hans engu ađ síđur.

Ţvílík della. Ţađ verđur dýrt ađ stöđva Rússa, fylgi hugur máli, sem vissulega má draga í efa. Svona er allt sýndarmennska, innihaldslaust mal og tal sem engu skiptir.

Og ţú, lesandi góđur. Ertu međ í baráttunni fyrir friđi ef efnahagslegar refsiađgerđir gegn Rússum muni kosta ţig sem nemur 20% af tekjum ţínum eđa kaupmćtti?

Nei, auđvitađ ekki. Ţú ert engu skárri en ađrir í Evrópu í ţykistuleiknum gegn Rússum. 

Hingađ til hafa Rússar ađeins hrist sig vegna refsiađgerđanna en halda svo áfram ađ drepa fólk í Úkraínu og sprengja borgir og bći í tćtlur. Á međan berast óstađfestar fréttir sem eiga ađ gera okkur, almenning, ánćgđa međ refsiađgerđirnar. Her Rússa er í vandrćđum, Pútín er veikur og rússnesku almenningur muni bylta stjórninni í Kreml. Svona sögur bera öll einkenni falsfrétta.

En, en, en ... ţađ er búiđ ađ taka flugvélar, hús og snekkjur af rússnesku auđmönnunum, ólígörkunum, kannt ţú ađ segja. Ţetta skiptir engu máli. 

Rússar hafa ekki lent í miklu vanda vegna refsiađgerđanna. Kínverjar hjálpa ţeim. Jafnvel íslensk fyrirtćki sem seldu til Rússlands senda nú vörur ţangađ í gegnum Kína. Allt lekur í gegn rétt eins og gasiđ og olían til Ţýskalands, hveitiđ og byggiđ til Frakklands, og SWIFT er bara orđin tóm ţví auđvitađ ţarf ađ borga fyrir lekann frá Rússlandi.

Dettur einhverjum í hug ađ baráttan gegn stríđsrekstri Rússa muni ekki verđa Evrópu dýr sé tilgangurinn raunverulega sá ađ stöđva stríđsvél innrásarliđsins.

Efnahagslega refsiađgerđir eiga ađ vera ţannig ađ almenningur í Rússlandi ţjáist og helst rísi upp gegn stjórnvöldum. Til ţess er leikurinn gerđur.

Aldrei hafa efnahagslegar refsiađgerđir veriđ nógu harđar og verđa ţađ ekki nema ţví ađeins ađ almenningur hérna megin finni fyrir ţeim. Öllum samskiptum viđ Rússa ţarf ađ hćtta og ţađ mun óhjákvćmilega leiđa til tímabundinna óţćginda hérna megin járntjaldsins nýja.

Ţjóđverjar eru eins og allar ađrar ţjóđir. Gráta tapađ fé. Evrópuţjóđunum finnst betra ađ láta Úkraínumenn ţjást en verđbólgan vaxi, vextir hćkki, samkeppnishćfnin minnki, ferđaţjónustan stađni, atvinnuleysi aukist, hagvöxtur hrynji, međ öđrum orđum; ađ allt stefni í kalda kol.

Ágćti lesandi. Ţú ert eflaust á móti stríđi, manndrápum og eyđingu borga og bćja svo framarlega sem baráttan kosti ţig ekki nema örfáar krónur sem ţú veiđir sjálfur upp úr buddunni. 

Viđ fordćmum Pútín og rússnesk stjórnvöld og teljum okkur til góđa fólksins en erum ekki tilbúin til ađ borga fyrir friđinn. Hann er síst af öllu ókeypis.


Mćli međ ţessum í prófkjörinu í Reykjavík

Hverja á ađ kjósa í prófkjöri Sjálfstćđisflokksins vegna borgarstjórnarkosningunum?

Margir velta ţessu fyrir sér og sumir hafa spurt mig ráđa. Ég fć ekki ađ kjósa lengur í Reykjavík, flúđi ţađan og í Kópavogi og ţar hef ég lagt mitt lóđ á vogarskálarnar í prófkjörinu sem var um síđustu helgi.

Vćri ég búsettur í Reykjavík fengju ţessi mitt atkvćđi:

  1. Hildur Björnsdóttir
  2. Marta Guđjónsdóttir
  3. Kjartan Magnússon
  4. Örn Ţórđarson
  5. Ólafur Guđmundsson
  6. Birna Hafstein
  7. Valgerđur Sigurđardóttir
  8. Helgi Áss Grétarsson
  9. Ragnheiđur J. Sverrisdóttir

Fyrstu fimm frambjóđendurna ţekki ég persónulega. Hildur Björnsdóttir eru tvímćlalaust efni í traustan leiđtoga og mun án efa draga fjölda atkvćđa ađ, hörkudugleg og vel máli farin.

Marta, Kjartan, Örn og Ólafur búa yfir gríđarlegri ţekkingu í borgarmálum og hafa aldrei látiđ meirihlutann í borgarstjórn eiga neitt inni hjá sér. Ţetta fólk verđur bakbeiniđ í borgarstjórnarlista flokksins.

Ţekking Ólafs Guđmundssonar í samgöngumálum er mikil og hefur hann gagnrýnt meirihlutann harđlega fyrir bulliđ međ borgarlínuna og öryggismál í umferđinni.

Ađrir koma nýir inn í borgarmálin. Birna Hafstein hefur getiđ sér góđs orđs í menningarmálum og er ţekkt fyrir fagmennsku og lipurđ. 

Valgerđur Sigurđardóttir er borgarfulltrúi og leggur međal annars áherslu á húsnćđismál sem meirihlutinn í borginni hefur klúđrađ eftirminnilega.

Helgi Áss Grétarsson er harđur gagnrýnandi borgarlínunnar og telur ađ hún sé alltof dýrt mannvirki.

Ragnheiđur J. Sverrisdóttir hefur unniđ ađ velferđarmálum og međ heimilislausum međ miklar og flóknar ţjónustuţarfir.

Í prófkjörinu tekur núna ţátt einvalaliđ traustra Sjálfstćđismanna. Ţví miđur má ađeins kjósa níu frambjóđendur, ekki fleiri og ekki fćrri og ekki skrifa neitt annađ en númer viđ nöfnin, annars er atkvćđiđ ógilt.

Kosiđ er á föstudaginn frá 11 til 18 og á laugardaginn frá 9 til 18. Kjörstađir eru ţessir:

  • Valhöll, Háaleitisbraut 1
  • Árbćr, félagsheimili Sjálfstćđisflokksins, Hraunbć 102
  • Grafarvogur, félagsheimili Sjálfstćđisflokksins, Hverafold 1-3
  • Breiđholt, félagsheimili Sjálfstćđisflokksins, Álfabakka 14a (Mjódd)
  • Vesturbćr, Fiskislóđ 10

Ég hvet fólk til ađ kjósa. Nú er tími til ađ búa til öflugan lista Sjálfstćđisflokksins og losna viđ vinstri meirihlutann. 


Veđurspár og -fréttir voru einfaldari í gamla daga

HvarfMjög djúp lćgđ er vćntanleg ađ Hvarfi í fyrramáliđ. Sendir hún skil yfir landiđ međ stormi eđa roki, talsverđri rigningu og hlýnandi veđri.

Svo segir í fréttum Veđurstofu Íslands á Fésbókinni. Ekki veit ég hvar á landinu Hvarf er og af ţví er mikiđ mein. Stofnunin er stundum dálítiđ dul međ landafrćđina sína, gefur takamarkađar upplýsingar. 

Til dćmis rignir aldrei í Grennd (Grend) en alltaf einhver stađar í sama hreppi, til dćmis á Stökustađ sem er alrćmt rigningarbćli.

Svo er ađ eđlisfrćđin. Ekki veit ég hvađ kallast kaldur loftmassi og ekki heldur heitur loftmassi. Og hvađ gerist hittist svona massar tveir af ólíkum uppruna? Er ţađ eins og ţegar heitt vatn og kalt vatn blandast saman og úr verđur volgt vatn? Nei, ábyggilega ekki. Miklu frekar ađ ţá verđi dómsdagsfárviđri nema auđvitađ í Grennd.

Svo er ţađ hjaliđ um vindinn. Aldrei hvessir á Íslandi, aldrei lćgir. Vindur er ýmist mikill eđa lítill, hann minnkar eđa stćkkar (eykst). Öll börn vissu í gamla daga hvađ kul ţýddi, gola, gjóla, rok, hvassviđri, stormur og fárviđri. Foreldra sóttu ekki börnin í skólann á ţessum dögum, ţau komu sér sjálf heim, börđust móti slagveđri, stormi  og skafrenningi sem Vegagerđin kallar í dag „snjórenning“.

Í gamla daga hlustuđu afi og amma og pabbi og mamma og börnin á veđurspána í útvarpinu. Ţá var ţulan ţessi (halda skal fyrir nefiđ međan lesiđ er upphátt og draga seiminn):

Reykjavííík, rigniiing, suđaustaaaan átta vindstiiig, skyggniii fjórtán kílómetraaar, hiti fégur stiiig, loftţrýstingur hćkkandiii.

Ţá var talađ um rigningu, afar sjaldan úrkomu, aldrei vind, enga metra á sekúndu. Loftmassar voru ekki til né heldur ţrýstilínur. Engum hefđi dottiđ í hug ađ tala um „austurströndina“, „norđurströndina“ eđa „vesturströndina“. Jú, suđurströndin hefur veriđ til frá ţví nokkru fyrir landnám enda ein og samfelld frá Ţorlákshöfn og austur fyrir Hornafjörđ.

Og aldrei sendu lćgđi eitt eđa neitt. Ţćr komu bara og fóru međ öllum sínum ósköpum rétt eins og farţegi úr strćtó eđa flugvél.

Enginn sagđi suđurSTRÖNDINA, ţađ er međ áherslu á seinni helming orđsins; NorđaustanLANDS, FaxaFLÓA, VestFIRĐI og svo framvegis.

Nú er sjaldnast tala um snjó á jörđu. Vegagerđin fann upp orđiđ „snjóţekja“ sem ţykir víst afar gáfulegt. Ţó snjór sé á Stökustađ segir Vegagerđin ađ ţar sé „snjóţekja“, jafnvel ţó landiđ sé flekkótt, engin ţekja allt ađ Grennd. Ţar snjóar aldrei.

Á myndinni sjást ţeir stađir á landinu sem bera örnefniđ Hvarf samkvćmt upplýsingum Landmćlinga. Og nú rennur loks upp fyrir mér ađ syđst á Grćnlandi er Hvarf. Má vera ađ öllum hafi veriđ ţađ ljóst. Ég ţurfti samt ađ skrifa ţennan pistil áđur en ţađ kviknađi á perunni hjá mér. Nenni ekki ađ henda honum.

En hvađ varđ eiginlega um veđurskipiđ Bravó?


Ţessa kýs ég í prófkjörinu í Kópavogi.

Prófkjör Sjálfstćđisflokksins í Kópavogi verđur haldiđ laugardaginn 12. mars 2022. Ađ sjálfsögđu mun ég kjósa.

Sjálfstćđismađurinn Ármann Kr. Ólafsson hefur veriđ bćjarfulltrúi frá árinu 1999 og bćjarstjóri frá ţví 2012 og hćttir nú. Munu margir sjá eftir honum. Hann hann hefur veriđ mađur sátta og samvinnu enda virđist bćjarstjórnin í Kópavogi vera sem ein heild ólíkt ţví sem er í borgarstjórn Reykjavíkur ţar sem meirihlutinn hlustar ekki, virđist haldinn ofnćmi fyrir íbúunum.

Ég hef búiđ í Kópavogi frá árinu 2018 og líkađ ansi vel. Hins vegar hef ég lengst af búiđ í Reykjavík og mun áreiđanlega snúa ţangađ aftur ţegar ég verđ orđinn stór.

Nú hef ég gert upp hug minn og ćtla ađ kjósa eftirtalda frambjóđendur í prófkjörinu:

  1. Karen Elísabet Halldórsdóttir
  2. Ásdís Kristjánsdóttir
  3. Hjördís Ýr Johnson
  4. Andri Steinn Hilmarsson
  5. Hannes Steindórsson
  6. Sigvaldi Egill Lárusson

Ekkert af ţessu fólki ţekki ég persónulega en fjölmargir hafa mćlt međ ţeim sem og öđrum frambjóđendum. Mér líst vel á ţetta fólk og veit ađ ţađ mun taka starf sitt sem bćjarfulltrúi mjög alvarlega og ţar af leiđandi verđur ţetta sigurstranglegur list.

Ég hvet alla til ađ kjósa. Kjörstađur er í Lindaskóla í Núpalind 7 og er opiđ frá 10 til 18.


Fyndin tillaga og bráđnauđsynleg

Hann seg­ir ađ til­lög­unni hafi veriđ frestađ, eins og oft sé gert ţegar til­lög­ur koma beint inn, en ađ hún verđi tek­in fyr­ir á nćsta fundi. Pawel vildi ekki lýsa end­an­legri af­stöđu sinni til máls­ins fyrr en ţađ hef­ur veriđ tekiđ fyr­ir.

BresnevSvo segir í frétt á mbl.is. Í gamla daga var í fjölmiđlum á Vesturlöndum oft vitnađ í sovéska blađiđ Pravda en nafniđ ţýđir sannleikur en var ţó ekki réttnefni. Oft ţurftu sérfrćđingar í vestri ađ rýna í efni blađsins til ađ átta sig á hver stefna Sovétríkjanna vćri í einstökum málum.

Víkur nú sögunni til nútímans ađ Eyţór Arnalds, borgarfulltrúi Sjálfstćđisflokksins, lagđi til á fundi skipulagsráđs Reykjavíkur ađ heiti Garđastrćtis verđi breytt í Kćnugarđsstrćti. Viđ götuna var sendiráđ Sovétríkjanna í áratugi. Svo var breytt um nafn á hinu illa heimsveldi og nú heitir ţađ Rússland eins og landsvćđiđ hét um aldir.

Tillaga Eyţórs fékk ekki glćsilegar undirtektir hjá vinstri meirihlutanum í Reykjavík. Ţví til sanninda eru ofangreind orđ Pavels Bartoszeks sem er formađur nefndarinnar og borgarfulltrúi Viđreisnar og situr í Vinstrimeirihlutanum í borgarstjórn.

PavelPavel getur ekki, frekar en ţeir sem skrifuđu í Pravda forđum daga, tekiđ opinbera afstöđu til nafnbreytingarinnar. Fyrst ţarf vinstri meirihlutinn ađ koma saman og finna út hvernig hćgt sé ađ fella tillöguna, vísa henni frá eđa fresta um ókomin ár. Raunar er ţađ ţannig ađ Pavel ţarf ađ fara heim og spyrja Dag Eggertsson borgarstjóra hvernig hann eigi ađ snúa sér í málinu.

Rykfallnir Kremlarfrćđingar hafa nú fengiđ ţađ verđuga verkefni ađ kanna hver sé skođun Pavels Bartoszeks á nafnbreytingunni. Hann gefur líklega ekkert uppi nema í dulmáli rétt eins og kommarnir sem skrifuđu í Pravda.

Viđ ţurfum ţó enga Kremlarfrćđinga. Dettur einhverjum í hug ađ ţađ ţurfi ađ grandskođa nafnbreytinguna? Öllum Reykvíkingum ţykir hún smellin, bráđfyndin og afar brýn. Öllum nema vinstrinu sem stekkur ekki bros á vör.

„Tillöguna ţarf ađ taka fyrir“ áđur en Pavel getur leyft sér ađ brosa eđa hlćgja. Líklega mun borgarstjóri hringrćđa ţetta eins og jafnan er sagt er um ţá sem tala mikiđ og lengi án ţess ađ komast nokkru sinni ađ kjarna málsins.

Ágćti lesandi, ekki halda niđri í ţér andanum. Borgarstjóri mun pottţétt ekki sjá neina skoplega hliđ á málinu. Hann er einfaldlega á móti öllu ţví sem Sjálfstćđismenn leggja til. Tillögunni verđur vísađ frá. Punktur.

Efri myndin er ađ Leóníd Brésnefi, ađalritara Sovéska kommúnistaflokksins. Hann brosti aldrei nema ţegar einhver .
Neđri myndin er af Pavel Bartoszek borgarfulltrúa Viđreisnar í vinstri meirihlutanum í Reykjavík. Hann brosir ekki nema međ leyfi borgarstjóra.

 


Úkraína á ekki möguleika gegn Rússum

Svisslendingar bćttust í gćr í hóp ţeirra ríkja sem bönnuđu allar flugvélar frá Rússlandi í lofthelgi sinni ...

Las ţetta í Mogganum mínum í morgun. Finnst ţetta stórmerkileg útspil Svisslendinga en frekar útlátalaust fyrir ţá. Sviss er sem eyja, umkringd ESB ríkjum sem ţegar hafa bannađ flug Rússa í Evrópu og ţví er ansi erfitt fyrir ţá ađ komast til Sviss, jafnvel ţó ţeim vćri leyfilegt ađ fljúga ţar. Ţó ber ţess ađ geta ađ í Sviss eru áreiđanlega margir Rússar og vissara ađ banna ţeim ađ fara í útsýnisflug.

Ísland hefur bannađ Rússum ađ fljúga í lofthelgi sinni. Ég legg til ađ borgarstjórinn í Reykjavík, sem er kunnur mannvinur, gangi enn lengra og banni Rússum ađ lenda á Reykjavíkurflugvelli. Blönduósingar, gćtu gert hiđ sama. Einnig Hornfirđingar, Ísfirđingar og Hólmarar svo ekki sé nú talađ um Akureyringa. Rússar munu ţá ábyggilega sjá sig um hönd og hrökklast frá Úkraínu.

Góđa fólkiđ er svo gott og ţađ lćtur ekkert tćkifćri ónotađ til ađ auglýsa sig. Afar sterkt er ađ formćla Pútín, kalla hann heimskan, vitfirrtan, geđveikan og svo framvegis.

Raunveruleikinn er hins vegar ekkert grín og stríđ er enginn leikur. Jafnvel ţó allur heimurinn sé á móti Rússum og allir fjölmiđlar tíundi stríđsreksturinn og greini frá hetjulegri vörn Úkraínumanna er ljóst ađ ţeir eiga ekki nokkurn möguleika gegn árásarhernum. Ekkert getur orđiđ ţeim til bjargar nema önnur ríki komiđ ţeim til ađstođar á vígvellinum eđa bylting verđi heima viđ. Hvorugt mun gerast.

Ţví miđur er stađan ţessi. Pútín og samstarfsmenn hans eru ekki heimskir. Ţegar hér er komiđ sögu geta Rússar ekki snúiđ til baka, ţađ vćri ósigur. Ţađ er ţví rétt sem segir í forystugrein Morgunblađsins í dag:

Stríđsvélin er komin of langt. Hún er nú á sjálfstýringu og óstöđvandi. Pútín er nú nćstur ađ völdum í Rússlandi á eftir sjálfstýringunni, sem sest er viđ enda langa borđsins sem sífellt lengist.

Eina von Úkraínumanna og raunar eina von Evrópu er ađ Rússar taki í taumanna og bylti Pútín og stjórn hans. Líklega gerist ekki fyrr en líkistur hermanna úr Úkraínu verđi sendar til Rússlands. Ţá verđur ţađ alltof seint fyrir Úkraínu.


Vanmáttur feitu og lötu Vesturlanda gegn Rússum

Hvernig eiga Vesturlönd ađ bregđast viđ innrás Rússa í Úkraínu? Ţetta er stóra spurning dagsins og alla daga međan Rússar eru ţar. Leiđarahöfundur Morgunblađsins tekur á kjarna málsins eins og svo oft áđur. Hann segir í blađi dagsins:

Margir hafa spurt sig hversu haldgóđ tćki efnahagslegar refsiađgerđir hafi reynst í gegnum tíđina. Margfalt ţungbćrari refsiađgerđir, eins og í dćmum Norđur-Kóreu og Íran, hafa reynst hćgfara ađgerđir, svo ekki sé meira sagt.

Átta ára refsiađgerđir gagnvart Rússum vegna gripdeildar í Úkraínu hafa engu skilađ og virđast ađeins í gildi fyrir „sum“ ríki eftir hentugleikum ţeirra og Rússa, og ţađ ríkir löngum mikil samstađa um túlkun ţeirra hentugleika.

Stađreyndin er einfaldlega sú ađ Nató virđist ekkert geta gert eđa vilja gera. Leiđtogar ţess standa hjá eftir ađ hafa gengiđ bónleiđ til búđar Kremlarbóndans. Ţetta eru slíkar gufur ađ aldrei hafa slíkar sést.

Margt bendir til ađ leyniţjónustur í Evrópu og Norđur-Ameríku hafi vitađ um fyrirćtlanir Rússa međ margra mánađa fyrirvara ef ekki ára. Ţeir vissu líka ađ ekkert fengi stöđvađ ţá, ćtlunin var ađ ráđast inn í Úkraínu. Ţegar viđ, almenningur, lítum til baka, sjáum ađ Rússar hafa leynt og ljós búiđ sig undir ţessa atburđi og „refsiađgerđir“ Vesturlanda. Ţeir eru fáum háđir og sambandiđ viđ Kínverja er svo gott ađ viđ ţá er mun betra ađ eiga viđskipti.

Ríki Vesturlanda bjuggu sig ekki undir stríđiđ. Heimavinnan var vanrćkt, ekki var unniđ ađ undirbúningi efnahagslegra refsiađgerđa fyrr en allra síđustu daga.

Nató setur Rússum engin skilyrđi. Svo virđist sem hersveitir ţeirra megi taka sér stöđu viđ landamćri Póllands, ekki er gerđ krafa um ađ ţeir haldi sig í ákveđinni fjarlćgđ frá ţeim. Nató lyppast niđur vegna ţess ađ bandalagiđ er svo hrćtt um stigmögnun átakanna.

Nćst taka Rússar ábyggilega Eistland og halda ţađan út á Eystrasalt og hernema Gotland međ öllum sömu rökunum og ţeir notuđu fyrir hernađi gegn Úkraínu.

Vesturlönd kjósa ađ sitja hjá. Ekki má loka fyrir alţjóđlega Swift kerfiđ sem myndi lama utanríkisviđskipti Rússa. Ástćđan er sú ađ Ţjóđverjar hafa svo mikla hagsmuni af viđskiptum viđ ţá.

Ţannig standa nú málin. Ekkert má gera gegn útţenslu Rússa ţví hagsmunir Vesturlandabúa byggjast á viđskiptum viđ ţá. Skítt međ Úkraínu. Líklega eru Vesturlandabúar of feitir og latir til ađ taka á málum.

Jú, viđ ćtlum ađ láta ţá aldeilis finna fyrir krafti Vesturlanda ... En leiđtogarnir tala og tala og tala. Minna fer fyrir verkunum.

Ţetta minnir á manninn sem sagđi viđ elskuna sína: Ég mun vađa eld og brennistein fyrir ţig, ástin mín. Og ég kem í kvöld ef ekki rignir.

Međfylgjandi mynd eru úr Fréttablađinu í dag og sýnir tímalínu frá ţví í nóvember á síđasta ár, langur ađdragandi ađ innrásinni og raunar er hann enn lengri en ţarna kemur fram.

Fréttabl 220225


Einfaldur og ađlađandi ritstíll Jóns Steinars

Ég dáist ađ ritfćrum og málsnjöllum mönnum, ekki endilega vegna málstađarins heldur hvernig ţeir segja frá og beita rökum sínum. Einn ţeirra er Jón Steinar Gunnlaugsson, lögmađur, og fyrrum dómari viđ Hćstarétt. Hann ritar grein í Morgunblađ dagsins og svarar ţar Jónasi Haraldssyni, lögmanni sem ritađ hafđi grein í sama blađ um Jón Steinar.

Jón Steinar á auđvelt međ skrif. Stíllinn er yfirleitt léttur og auđlesin, málsgreinar hóflega langar, röksemdafćrslan einföld og ađlađandi. Jafnvel svo ađ lesandinn hallast yfirleitt ađ málstađ höfundarins sé hann á annađ borđ opin fyrir rökum annarra en ekki samansúrrađur „beturvitrungur“ eđa međ fyrirframgefnar skođanir sem ekkert bítur á. Erindi Jóns Steinars er oft ađ kynna önnur sjónarmiđ sem eru ekki síđur mikilvćg en ţau sem meirihlutinn virđist ađhyllast. Lífiđ er ekki einföld stćrđfrćđi međ óumbreytanlegum gildum né er allt annađ hvort svart eđa hvítt. Ţví er ágćt regla ađ hlusta á fleiri en ţá hávćru ţví ţeir eru sjaldnast handhafar sannleikans.

Í niđurlagi greinar sinnar segir Jón Steinar:

Ég virđi ţađ alveg viđ Jónas Haraldsson ađ hafa ama af mér. Ţađ hafa margir ađrir menn haft á undan honum. Sjálfum finnst mér ţađ vera vegna ţess ađ ég hef talađ um hluti sem ađrir ţegja um. Ef Jónas legđi á sig ađ kynna sér efni gagnrýni minnar, held ég ađ hann myndi taka undir hana, ţó ađ slíkt vćri ekki til vinsćlda falliđ hjá ađlinum í dómskerfinu. Ég tel Jónas nefnilega heiđarlegan mann, ţó ađ ég telji ađ hann mćtti kannski leggja meira á sig í ţágu sjálfs sín.

Svona skrif eru snjöll og mćttu ađrir taka sér ţau sér til fyrirmyndar. Jón Steinar lemur ekki á gagnrýnanda sínum međ fruntaskap eđa persónulegum ávirđingum. Enginn „fésbókarstíll“ er á svarinu. Hann ber virđingu fyrir gagnrýni Jónasar ţó svo ađ hún sé frekar meiđandi.

Ţegar öllu er á botninn hvolft er ákaflega léttvćgt líki einhverjum ekki viđ annan mann. Ţýđir ţađ ađ allt sem hinn leiđinlegi eđa vondi hefur til málanna ađ leggja sé algjör óhćfa eđa bull? Auđvitađ ekki. Rök má ekki ađ skođa sem framhald af persónu ţess sem ţau leggur fram. Á ţau ber ađ líta algjörlega sjálfstćtt og samţykkja og hafna eftir atvikum.

Afar fróđlegt er ađ lesa grein Jóns Steinars og lćra af henni hvernig best er ađ rökrćđa. Ţađ ćtti aldrei ađ gerast međ skítkasti eins og svo algengt er í ritdeilum hér á landi, ţví miđur. Ein mesta forarvilpan er á „fésbókinni“ og sulla ţar margir án annarra sýnilegra erinda en ađ niđurlćgja ađra. Vera má ađ mannlegt eđli sé einfaldlega ţannig.  


Nú á ađ fjarlćgja Litla-Sandfell og á eftir raka yfir međ hrífu

Viđ efnistökuna mun ásýnd fellsins óhjákvćmilega breytast og ađ lokum mun fjalliđ hverfa.

Fjalliđ er ekkert sérstaklega fallegt. Mörgum finnst ţađ ljótt. Flatmagar á hraunsléttu rétt eins og kúadella, ađeins um eitt hundrađ metra hátt yfir umhverfinu. Hverjum er ekki sama?

Okkur berIMGL0077 Aur skylda til lagfćra landslag. Bćta sköpunarverkiđ sem drottni allsherjar mistókst. Fjarlćgja ljót og ónýt fjöll, drekkja óţarfa landi, og leggja víra sem víđast svo fólk komist nú leiđar sinnar og geti hlađiđ bíla sína.

Gaman er ađ aka Ţrengslin og enn meira fjör er ađ ganga úr ţeim á almennileg fjöll eins og Meitlana, Stóra og Litla. Skođum Lambafell sem áđur var ansi gallađ og lítil fyrir augađ. Nú eru fjallasnyrtifyrirtćki í óđa önn ađ laga ţađ og gengur bara vel. Ljótu agnúarnir á fellinu eru horfnir og ađeins er eftir ađ fjarlćgja Lambafellshnúk.

Nei, nei, ţađ er rangt sem ţessi umhverfisnáttúruverndarvitleysingar segja. Enginn er ađ eyđileggja fjöllin, bara snyrta ţau, líkt og rakarar snyrta hár. Samt dálítiđ fyndiđ ađ líkja fjallasnyrtifyrirtćkjum viđ rakara sem snyrta hár fólks en eiga ţađ jafnvel til ađ taka af annađ eđa bćđi eyrun í fegurđarskyni. 

0J2B8688 1Einu sinni var reynt ađ lagfćra lítinn og ljótan gíg vestan viđ Ţrengsli. Hann hefur ekkert almennilegt nafn kallast bara Nyrđri-Eldborg. Gígurinn gaus áriđ 1000 en frá gosinu segir í Kristnisögu. Skafiđ var utan af honum en hćtt í miđjum klíđum og nú er ţar bara ljótt sár. Enginn sći neitt ef fjallasnyrtifyrirćkiđ hefđi fengiđ ađ halda áfram.

Tvö fjöll eru í hrauninu sunnan Ţrengsla, Geitafell og Litla-Sandfell. Bćđi forljót og er brýn nauđsyn á ađ ţau verđi fjarlćgđ. Fyrirtćkiđ međ útlenska nafninu „Eden Mining ehf“ er öflugt fjallasnyrtifyrirtćki og hefur lengi snyrt Lambafell í Ţrengslum. Ţađ ćtlar nú taka ađ sér ţađ ţjóđţrifaverk ađ fjarlćgja fjalliđ međ íslenska nafninu, Litla-Sandfell. Geitafell bíđur betri tíma enda stćrra.

Ásýnd Litla-Sandfells mun breytast, rétt eins og segir í upphafi og er fengiđ úr skýrslu Eflu. Sko, já, eiginlega mun ţađ mun hverfa. Ţetta er svona svipađ eins og rakarinn sem ćtlar ađ snyrta hár en verđur ţađ á, viljandi eđa óviljandi, ađ fjarlćgja höfuđiđ. Slíkt er nú ekkert stórmál ţví margir munu fríkka til muna vćru ţeir höfuđlausir.

Svo segir í skýrslu Eflu ađ framkvćmdin veriđ afar umhverfisvćn ţví úr Litla-Sandfelli verđur unnin svokölluđ flugaska sem notuđ er í sementframleiđslu. Sem sagt jákvćđ hnattrćn áhrif. Húrra. Unniđ er ţó í fellinu međ dísilvélum og dísilrafmótorum. Kosturinn er ţó sá ađ ţegar Litla-Sandfell er horfiđ verđur strax slökkt á díselvélunum. Húrra.

Ţegar fjarlćgđir hafa veriđ 15.000 rúmmetra úr Sandfelli, ţađ er felliđ allt, verđur rakađ yfir međ hrífu og sáđ grasi, melgresi, lúpínu eđa birki, jafnvel öllu ţessu. Og allir sáttir. Er ţaki?

Nćst fjarlćgjum viđ Helgafell í Mosfellsbć. Ţađ er líka ljótt og gagnslaust. Miklu betra ađ moka ţví í landfyllingar í Kollafirđi. Svo fjarlćgjum viđ Ţorbjörn viđ Grindavík ţví alltaf eru jarđskjálftar í kringum hann og sláum ţá tvćr flugur í einu höggi. Losum okkur viđ ljótt fjall og alla ţessa jarđskjálfta. Seljum síđan Kirkjufell í Grundarfirđi fyrir offjár til útlanda. Útlendingar vilja ólmir kaupa myndir af fjallinu en rosalega myndu ţeir gleđjast ef ţeir fengju nú ađ kaupa ţađ allt.

Sko, viđ getum allt. Tćknin er orđin svo fullkomin ađ hćgt er ađ fegra landiđ međ minniháttar snyrtingum. Og allir saman nú: Ekki láta stađar numiđ međ Litla-Sandfell. Fleiri hrúgur bíđa.

Myndirnar af Litla-Sandfelli skýra sig sjálfar.

Hér er linkur á skýrslu Eflu á vef Skipulagsstofnunar.

 


2.686 km

LandsganganÍ um síđustu áramót strengdi ég ţrjú nýársheit. Ţau voru:

  1. Klífa Everest
  2. Synda á norđurskautiđ
  3. Kaupa happdrćttismiđa
  4. Taka ţorsk í fóstur. 

Ţetta eru allt göfug markmiđ sem gera mann fagran ađ innan, eins og sagt er. Happdrćttismiđann keypti ég í desember (enginn vinningur). Hitt verđur ađ bíđa nćsta árs.

Annars stóđ ekki til ađ gera neitt annađ en ţađ hefđbundna; en drekka bjór, koníak, verđa fullur, fara á djammiđ ţess á milli sem ég byggi mig undir ađ standa viđ heitin. Ţví miđur fór lítiđ fyrir drykkjuskapnum af ástćđum sem nú skal greint frá.

Fyrir algjöra tilviljun vildi svo til ţann fyrsta janúar áriđ 2021 ađ ég gekk út úr húsi mínu mér til heilsubótar. Sko, veitti ekki af eftir hressileg áramót. Segja má ađ ég hafi varla komiđ heim síđan.

Fyrir mér fór eins og honum Forrest Gump sem álpađist út og hljóp og hljóp og hljóp ţangađ til hann lét af hlaupum. Ég gekk og gekk og gekk og gekk. Hef ekki enn hćtt.

Hef nú lagt ađ baki 2.686 kílómetra. Er ţá enginn hissa á ţví hvers vegna ég náđi ekki markmiđunum tólf; klífa Úlfarsfell, synda í Laugardalslauginni, taka strćtó og lćra á flugvél.

Nei, ég gekk ekki ţessa kílómetra í einum áfanga, ţeir urđu 245.

Ég fann tvćr leiđir, tíu og fimmtán km langar. Gekk oftast ţá skemmri en hina um helgar og á tyllidögum. Ţar ađ auki hef ég gengiđ á fjöll, druslast margoft um eldstöđvar á Reykjanesi og brölt á jökla. Allt er samviskusamlega fćrt til bókar; vegalendir, tími og annađ gáfulegt.

Til ađ gera afrek mitt sem glćstast hef ég dregiđ göngurnar á kort, svona til ađ ţykjast vera eitthvađ.

Fyrst gekk ég hringveginn (1.321 km), hélt ţađan um Snćfellsnes, Dali og um Vestfirđi, til Ísafjarđar og svo í Kaldalón, ađ Bćjum, yfir Dalsheiđi og í Leirufjörđ.
Ţá orti ég:

Ljótur ertu Leirufjörđur
líst mér illa á ţig.
Ađ ţú sért af guđi gjörđur
gengur yfir mig.

Bara ansi vel ort, ţó ég segi sjálfur frá. Ţó kann vel ađ vera ađ einhver annar hafi ort ţessa ágćtu vísu enda hefur mér aldrei ţótt Leirufjörđur ljótur. Ţvert á móti.

Nú, ég gekk svo um Hornstrandir (ekki í fyrsta sinn) og allt suđur ađ Stađarskála viđ botn Hrútafjarđar. Ţađan villtist ég upp á Arnarvatnsheiđi og inn á Kjöl sem ég skokkađi í desember.

Og nú á gamlársdegi er ég sumsé staddur einhvers stađar á milli Gullfoss og Sandár. Endir. Kemst í ţykjustunni ekki heim. Afţakka leit björgunarsveita. Veit ađ ćttingjar, vinir og kunningjar myndu hugsanlega leita ađ mér í vor.

Göngurnar eru fjarri ţví ađ vera afrek nema fyrir sjálfan mig. Ég gerđi ađeins ţađ sem hverjum manni ber skylda til; halda sér í formi, láta líkamann erfiđa. Eđa međ orđum Guđmundar fjallamanns Einarssonar frá Miđdal:

Fleiri og vođalegri slys hljótast af hreyfingarleysi en fjallgöngum.

Til ađ gera tilveruna bćrilegri hóf ég ađ hlusta á sögur af öllu tagi, mest ţó fornsögur. Hundleiđinlegar göngur urđu í skyndilega stórskemmtilegar. Ég hlakkađi til ađ fara út ađ ganga og hlusta á frásagnir af hetjum í Njálssögu, miskunnarlaus örlög í Laxdćlu, yfirgang og pólitík í Eyrbyggju, ćttarsöguna í Vatnsdćlu, spakmćlin í Grettissögu, vonlausa tilveru Gísla Súrssonar og svo framvegis. Einnig sígildar sögur nútímans og glćpasögur Nesbös hins norska. Best af öllu var ađ eiga vinskap viđ Einar Kárason sem ţreyttist aldrei á ađ lesa fyrir mig úr bókum sínum. Aldrei kvartađi skáldiđ.

Ekki heldur nokkrir einstaklega skemmtilegir vinir sem slógust af og til í för međ mér, léttu mér lífiđ og sporin, og ţoldu masiđ í mér (sumir komu nú bara einu sinni, hvernig sem á ţví stendur).

Og hvađ fćst út úr svona flandri, spyr lesandinn.

Sosum ekki neitt. Spikiđ á manni minnkar, sem er hugsanlega jákvćtt. Annars er ţetta bara fyrirhöfn. Mađur svitnar og ţarf ađ ţvo fötin, skórnir hrađslitna og kaupa ţarf nýja; oft kemur hćlsćri af nýjum skóm. Stundum er manni kalt. Fyrir kemur ađ mađur hrasar. Ekki er alltaf hćgt ađ treysta á rafhlöđuna í símanum mínum (iPhone 6), hún á ţađ til ađ tćmast á miđri leiđ og ţá varđ allt frekar dapurt og jafnvel samfylkingarskáldiđ ţagnar.

Hvađ ćtlarđu svo ađ gera á nýju ári, spyr lesandinn međ ólund, enda safnar hann spiki í sófa sínum.

Held áfram, auđvitađ. Hvađ annađ?

Nú strengi tvö nýársheit:

  1. Annađ hvort ek ég eđa hleyp jafnmarga km á árinu 2022 og ég gerđi á liđnu ári.
  2. Ćtla ađ vera góđur viđ hunda og ketti.
  3. Fer í kirkju á nćstu jólum ef enginn faraldur bannar.
  4. Syndi frá Reykjavík og „upp“ á Akranes og hjóla til baka (eđa syndi á Akranesi og ek heim).
  5. Ganga berfćttur á volgu hrauni á Reykjanesi.

Má vera ađ ég hćtti bara ađ ganga og fari ađ hlaupa eins og Forrest Gump. Sko, ég er ennţá ungur. Kann allt, get allt miklu betur en …

Hvernig sem veltist óska ég lesandanum spennandi árs og gleđi og ánćgju.


Jólakveđjur á Ţorláki, svoooooo obbboslea j-ó-l-a-l-e-g-a-r

Í morgun gekk ég út á svalir, eins og ég geri jafnan árla á Ţorláksmessu, dró nokkrum sinnum djúpt andann og hrópađi síđan af öllum kröftum:

Sendi ćttingjum og vinum hugheilar óskir um gleđileg jól og heillaríkt nýtt ár. Ţakka allt á árinu sem er ađ líđa.

Svo beiđ ég í dálitla stund ţangađ til svörin bárust:

Já, sömuleiđis, gleđileg jól, kallađi einhver.

Haltu kjafti, helv... ţitt. Fólk er ađ reyna ađ sofa hérna, öskrađi rámur kall.

Ha ..., kaseiru? hrópađi skrćk kona.

Hundur gelti, annar tók umsvifalaust undir og köttur mjálmađi. Nagladekk skröltu á íslausu malbiki.

Ég gekk inn í stofu, nennti ekki ađ hlusta á hundgá, jafnvel ţótt fyrr eđa síđar myndi hundur sonar míns, hann Fróđi (sko hundurinn heitir Fróđi ekki sonurinn) hugsanlega gelta, mér eđa einhverjum öđrum til ánćgju.

Engu ađ síđur velti ég ţví samt fyrir mér hvort ekki vćri skynsamlegra ađ senda jólakort eđa tölvupóst. Hrópin á svölunum hef ég hins vegar stundađ á Ţorláksmessu frá ţví ég var barn og međ ţví sparađ mér ótrúlegar fjárhćđir í kaupum á jólakortum og frímerkjum. Og allir gleđjast yfir gleđilegjólaogfarsćltnýttárhrópum mínum (nema ţessi rámi).

Jólakveđjur útvarpsins

Nú kann ábyggilega einhver ađ misskilja mig og halda ađ ég sé ađ gagnrýna rúmlega hálfra aldar gamlan siđ ađ senda jólakveđjur á gufunni Ríkisútvarpsins. Skil ekki hvernig hćgt er ađ finna ţađ út.

Ţví er nú víđsfjarri. En úr ţví ađ veriđ er ađ brydda upp á ţessu, man ég aldrei eftir ađ hafa heyrt jólakveđju til mín á gufunni eđa einhvers sem ég ţekki og aldrei hef ég kannast viđ nöfn ţeirra sem senda kveđjur. Sendendur eru alltaf einhverjir sem enginn ţekkir, til dćmis „Stína, Barđi, börnin“ og fleiri sem ég man ekki hvađ heita enda 3.466 kveđjur ţetta áriđ. 

52-525070_free-png-download-vintage-radio-png-images-backgroundSko, ég held ţví síst af öllu fram ađ kveđjurnar séu ómarkviss vitleysa fyrir kaupendur (og hlustendur).

Á kaffistofunni í vinnunni minni er ţví haldiđ fram ađ kveđjurnar séu ađ mestu leyti skáldađar af starfsmönnum  Ríkisútvarpsins. Óneitanlega er ţađ grunsamlegt hversu kveđjurnar eru allar keimlíkar.

Í ţeim koma fyrir fyrir orđin óskir, jól, gleđilegt, ţakkaár, nýttlíđa og svo kryddađ međ innihaldsríkum samtekningum og forsetningum af ýmsu tagi. Nokkuđ til í ţessu.

Nú má vel vera ađ enginn sendi mér jólakveđju í útvarpinu, sem í sjálfu sér er dálítiđ sorglegt. Hitt er ţó jafn líklegt ađ útilokađ sé ađ hlusta međ einbeittri athygli á yfir ţrjú ţúsund fjögur hundruđ sextíu og sex jólakveđjur lesnar í belg og biđu í tvo daga samfleytt og ná ađ grípa ţá réttu.

Ríkisútvarpiđ grćđir

Ađferđafrćđin er doldiđ kjánaleg, svona markađslega séđ. Og enn vitlausari eru ţeir sem punga út fullt af peningum til ađ senda kveđjur sem aldrei rata til móttakenda.

Margir nenna ekki lengur ađ hlusta á jólakveđjurnar sem er synd, illa fariđ međ góđa sorg sem óhjákvćmilega til verđur ţegar ekki nćst ađ grípa kveđju sem mađur vonar ađ hafi veriđ send. Ţó eru margir međ gufuna opna og hlusta á kveđjurnar sem í síbylju hverfa út í loftiđ međan veriđ er ađ baka, pakka inn jólagjöfum, skamma krakkana eđa eitthvađ annađ ţrifalegt.

Hitt er ku vera dagsatt ađ Ríkisútvarpiđ grćđir tćplega fjórtán milljónir króna á tiltćkinu og kostar engu til nema ţulunum sem ţylja sig hása. Meira ađ segja útvarpsstjórinn tekur ţátt í upplestrinum og er ţađ í eina skiptiđ ađ hann vinnur handtak ţarna innandyra.

En bíddu nú aldeilis viđ, kćrir lesandi. Í anda samkeppni og ţjóđţrifa mun ég frá og međ deginum í dag og fram yfir áramót bjóđa landsmönnum ađ hrópa hjartnćmar jóla-, annaníjóla-, ţriđjaíjóla-, fjórđaíjóla ... (og svo framvegis) og nýjárskveđjur af svölunum heima.

Rafrćna tómiđ 

Svo vel hefur tekist til á undanförnum árum ađ ţetta er ađ verđa siđur. Spyrjiđ bara alla ţá sem sendu og fengu kveđjur. Heimtur á kveđjum eru margfalt betri hjá mér en Ríkisútvarpinu. 

Verđiđ er miklu betra en hjá Ríkisútvarpinu, heilum 17,523% lćgra. Og ţađ sem meira er: Komist kveđja sannanlega ekki til skila fćr kaupandinn 33,9% endurgreiđslu. Keppinauturinn getur sko ekki toppađ ţetta.

Fyrst nú er veriđ ađ misskilja viljandi tilganginn međ ţessum skrifum mínum vil ég nefna ţá stađreynd í fullkominni vináttu, kurteisi og virđingu fyrir hefđum fólks ađ ţađ er ábyggilega ódýrara og markvissara ađ hrópa kveđjur af svölunum en ađ borga Ríkisútvarpinu fyrir ađ lesa ţćr út í rafrćna tómiđ sem er ađ auki umhverfislega stórhćttulegt og um síđir getur valdiđ ólćknandi veirusjúkdómum.

Eđa heldur ţú, lesandi góđur, ađ Kóvid veiran hafi bara orđiđ til úr engu, eđa í Kína. Ó nei. Ekki aldeilis. „Á skal á endanum stafa“, eins og kellingin sagđi viđ vađiđ. Eđa hvers vegna mun yfirborđ sjávar hćkka um fimm sentímetra á nćstu ţrem árum og veiran stökkbreytast? Ég bara sper.

Gasalega jólalegt

Já, ţađ má vel vera ađ Ríkisútvarpiđ reyni ađ klekkja á mér, samkeppnisađilanum (ađili er svooo fallegt orđ), međ ţví ađ láta útvarpsstjóra lesa jólakveđjur í tíu mínútur. Kemur nú krókur á móti ţessu bragđi og mun ég breyta um rödd í tíu mínútur og ţykjast vera forsetinn (landsins, Lions eđa einhver annar).

Ţá hrekkur ţetta eflaust upp úr lesandanum:

En ţađ er svo gasalega jólalegt ađ hlusta á jólakveđjulesturinn á gufunni.

Já, ţví skal ég nú trúa. Ţađ er líka obbbbb-oooođs-leeeeeg-aaaa-a jólalegt ađ tala til ţjóđarinnar úti á svölunum mínum á Ţorláksmessu-, ađfangadags- og jóladagsmorgni. Ţar ađ auki hef ég tvennar svalir, í austur og suđur. Toppađu ţađ útvarpsstjóri.

(Vilji svo til ađ einhver glöggur lesandi telji sig hafa lesiđ ofangreindan pistil á Ţorláksmessu á síđasta ári skal ţađ fyrirfram dregiđ í efa vegna ţess ađ fólk man ekkert stundinni lengur.)


Déskotinn

Ég var fyrsti mađurinn í Ríkiđ ţennan föstudag ţegar ađventan reyndi af veikum mćtti ađ lýsa upp skammdegismorguninn. Auđvitađ vildi ég gera mitt til ađ gera tilveruna bjartari. Gekk ţví út í rökkriđ međ nokkra bjóra í fanginu og rándýra koníaksflösku. Áđur en ég bakkađi út úr stćđinu smellti ég einum bjór opnum međ annarri hendi, međ „einari“ eins og viđ strákarnir segjum stundum. Munađi ekkert um ţađ. Snjall, hugsađi ég og glotti eins og Skarphéđinn forđum í brennunni. Hjá mér var önnur glóđ sem ég hugsađi gott til. En ég bakkađi fyrst og ók síđan áfram en komst ekki út. Ţar sem ég hafđi ekiđ inn kom bíll á móti mér og ađ auki var ţarna bannskilti. Útafakstur bannađur, hugsađi ég og glotti eins og Skarphéđinn í liđsbón á Ţingvöllum. Umsvifalaust beygđi ég til hćgri og ţađ ískrađi nćstum ţví í dekkjum. Flott. Viđ hitt hliđiđ biđu nokkrir bílar eftir ađ komast út. Ég teygđi mig í bjórinn og var kominn međ hann ađ vörunum ţegar ég tók eftir löggumanni međ hvítan hjálm sem stóđ viđ fremsta bílinn.

Hvađ í fjandanum er löggan ađ gera? hugsađi ég međ mér. Ofurnćmur skilningu minn á ađstćđum var slíkur ađ svariđ var lá mér í augum uppi. Varlega lagđi ég bjórinn frá mér í flöskuhólfiđ á milli sćtanna, setti húfuna mína ofan á og svo hann sćist nú ekki. Svo opnađi ég alla glugga til ađ lofta út gufunni úr bjórnum sem ég hafđi opnađ.

Löggan var međ eitthvađ tćki og otađi ţví ađ mér.

Hvađ er ţetta, spurđi ég áhyggjufullur.

Ţađ kemur í ljós, sagđi löggan, og brosti feimnislega. Blástu.

„Má ég ekki bara koma síđar, spurđi ég. Ţví ţegar ţarna var komiđ sögu sá ég dálítiđ eftir ţví ađ hafa burstađ tennurnar í morgun upp úr vodka, en ţá hafđi mér fundist ţađ alveg rosalega fyndiđ. Andremman sem fylgdi var hins vegar ekki góđ. Ég át ţví piparkökur frá Bónusi í morgunmat til ađ eyđa bragđinu.

Löggan hló og hélt ég vćri ađ gera ađ gamni mínu.

Sko, ég verđ örugglega betur upplagđur á morgun, fullyrti ég.

Ha, ha, ha. Löggan hló innilega.

Ég blés og reyndi ađ velja skársta loftiđ úr lungunum. Mér misheppnađist.

Heyrđu nú góđi, sagđi löggan, ţegar tćkiđ pípti. Röddin breytti um tón, hćtti ađ vera föđurleg, og nú var hann eins og kennari sem komst ađ ţví ađ ég hafđi ekki lćrt heima. Hann hló ekki lengur og brosti ekki heldur.

Viltu gjöra svo vel og stíga út úr bílnum? Svo mikill mannţekkjari er ég ađ ég áttađi mig nokkuđ skjótt á ţví ađ ţetta var eiginlega ekki spurning.

Ég horfđi á lögguna. Fann ađ haka seig.

Löggan horfđi á mig, gleđilaust.

Ég gaf í, rúllađi upp öllum gluggum og saug upp í nefiđ, gerđi ţetta allt ţrennt án vandrćđa. Bíllinn hökti fyrst en náđi samt ađ komast áfram og ég ók á fullri ferđ út úr bílastćđinu, upp nćstu götu til austurs, niđur ţar nćstu og svo til vinstri og ţá hafđi ég fariđ í hring, kominn aftur ađ hliđinu ţar sem ég hafđi ekiđ út án ţess ađ kveđja kátu lögguna. Sá á eftir lögguhjólinu á leiđ upp götuna sem ég hafđi ekiđ. Auđvitađ myndi hann ekki vita ađ ég vćri kominn aftur á sama stađ.

Déskoti hvađ ég er klókur, hugsađi ég, kveikti á grćjunum og hlustađi á Va, pensiero, Ţrćlakórinn úr Nabucco eftir Verdi, ţenja raust sína. Ég hćkkađi og ók aftur sömu leiđ og ók eins og hinir, var bara rólegur. Kórinn fyllti bílinn. En uppi á horni beygđi ég í vestur og saup á bjórnum. Hann var kaldur og góđur. Snillingur ţessi Verdi. Del Giordano le rive saluta ... söng kórinn.

Nokkru síđar heyrđi ég í sírenu löggubíls. Blá, blikkandi ljós langt fyrir aftan mig. Ég svínbeygđi til hćgri og fyrir stóran vörubíl sem flautađi á mig og ljótur bílstjórinn sendi mér illt auga. Mér var alveg sama, ég hćgđi ferđina mikiđ og sendi honum fingurkveđju. Ljótur bílstjórinn ţeytti eimpípurnar og var alveg kominn upp ađ mér ađ aftan. Ég hafđi búist viđ ţessu. Nú skyggđi vörubíllinn á mig svo löggan sá mig ekki enda ók hún á fullri ferđ vestur. Bjánar. Áttu ekkert í mig. ... O mia Patria, si bella e perduta!  ... Ţvílík fegurđ og ég trallađi međ.

Ég yfirgaf félagsskap vörubílsins, gaf í og ók sem byssubrendur á eftir löggunni. Ţessu býst enginn lögga viđ, ađ fulli kallinn aki á eftir henni í eftirleitinni. Ţarna var ég eins og hann Arnes útilegumađur sem leitađ var ađ í Akrafjalli á 18. öld. Hann hafđi slegist í hóp leitarmanna og hjálpađi ţeim ađ leita ađ sjálfum sér og gekk ţađ eđlilega frekar illa. Enginn áttađi sig á klókindum Arnesar né heldur áttađi löggan sig á mínum.

Ég gaf í og fylgdi löggunni á ţeysireiđ hennar í vestur. Ţá varđ mér litiđ í baksýnisspegilinn. Déskotinn. Fyrir aftan mig glömpuđu blá ljós og nógu skarpur var ég til ađ átta mig á ađ ţađ voru engin jólaljós. Ég skipti eldsnöggt um akrein og bláu ljósin fylgdu. Dé...

Ţetta hlýtur ađ vera tilviljun, hugsađi ég. Opnađi annan bjór međ „einari“, saup á honum og fann ađ mér óx ásmegin. Ég get allt. Er mestur og bestur. Gatnamót voru framundan. Međ bjórinn í hćgri hendi beygđi ég til vinstri, bíllinn tók vel viđ, í dekkjunum ískrađi ţegar hann skrensađi á blautu malbikinu, svona alveg eins og í bíómyndum. Í baksýnisspeglinum sá ég ađ löggan elti mig ekki, hún fjarlćgđist, og ég sem af öllum háska hlć, gaf í. Bíllinn ţeyttist áfram og beint í fangiđ á kyrrstćđum strćtó sem á óskiljanlegan hátt beiđ á rauđu ljósi. Ég fór ekki lengra ţennan daginn nema ef veriđ gćti ađ ég hafi fariđ til himna. Til baka kom ég, man ekki hvort ég hafi veriđ rekinn eđa fariđ sjálfviljugur enda allt eins líklegt ađ ţar hafi veriđ löng biđröđ eins og eftir kóvid skimun. Skipti engu máli. 

Verst ţótti mér ađ ég hafđi misst bjórinn og hann sullađist út um allan bíl. Ég man svo glöggt eftir suđinu sem kom úr sprungnum bjórdósum á á gólfinu.

... che ne infonda al patire virtů! Ţrćlakórinn lauk söng sínum.

Déskotinn ... man ég ađ mér varđ á orđi, ţegar ég sá bjórinn freyđa á gólfinu. Skyldi koníakiđ vera óbrotiđ?

Ţá vaknađi ég. Sá ađ sćngurveriđ var rifiđ, lampinn lá brotinn á útvarpinu sem suđađi. Gluggatjöldin voru komin upp í rúm og ég hafđi migiđ á mig.

Déskotinn.


Óökuhćfur - tímapunktur - ađ sjá aukningu eftirspurnar

Orđlof

Lög eđa skilningur

Ţađ verđur ađ beita öđrum rökum en lögfrćđilegum viđ skilgreiningu á fullveldinu nú á tímum. Eins og áđur verđa ţjóđir ađ sćkja styrk í menningararf sinn og uppruna til ađ skapa sér ţađ svigrúm sem ţćr vilja njóta. Lögin eru ađeins umgjörđ. 

Ţađ ţýđir lítiđ ađ setja ákvćđi um íslenska tungu í lög eđa stjórnarskrá sé ekki lögđ rćkt viđ ađ efla skilning á gildi hennar.

Björn Bjarnason. 

Athugasemdir viđ málfar í fjölmiđlum

1.

13 hafa greinst í Portúgal …

Frétt á ruv.is.                                      

Athugasemd: Blađamađur Ríkisútvarpsins er ósamkvćmur sjálfum sér. Ýmist byrjar hann málsgrein á tölustaf eđa bókstöfum.

Af hverju heldur hann sig ekki bara viđ bókstafina. Ţađ er svo auđvelt.

Tillaga: Ţrettán hafa greinst í Portúgal …

2.

73 ţingmenn Moderaterna …

Frétt á visir.is.                                     

Athugasemd: Blađamađur á Vísi heldur, líkt og margir ađrir blađamenn, ađ ekkert sé ađ ţví ađ byrja málsgrein á tölustaf. Enginn leiđréttir hann og stjórnendur fjölmiđilsins vita líklega ekki betur.

Tillaga: Sjötíu og ţrír ţingmenn Moderaterna …

3.

„Óökuhćfur sökum veikinda.

Fyrirsögn á mbl.is.                                      

Athugasemd: Varla er manninum ekiđ. Er ekki venjan sú ađ segja ađ bíll sé óökuhćfur? Er sagt ađ bilađur bíll sé „veikur“? 

Á máliđ.is segir um orđiđ óökuhćfur:

sem er ekki hćgt ađ aka
ekki í ástandi til ađ aka bíl

Ţar höfum viđ ţađ. Hvort tveggja má nota, um bíl og ökumann. Dreg nú samt í efa ađ orđin ökuhćfur eđa óökuhćfur séu mikiđ notuđ um fólk. Ţess vegnar er tillagan skárri

Tillaga: Gat ekki ekiđ bíl vegna veikinda

4.

„Flest ţarf ađ hreinsa á einhverjum tímapunkti, jafnvel tjörnina norđan viđ Ráđhús Reykjavíkur eins og hér er gert.

Frétt á blađsíđu 2 í Morgunblađinu 3.12.21.                                     

Athugasemd: Orđiđ „tímapunktur“ er orđleysa sem hingađ til hefur ekki ţurft í íslensku. Líklega komiđ út ensku, „point of time“.

Prófiđ ađ sleppa orđinu og merking málsgreinarinnar mun ekkert breytast.

Ef ţörf ţykir má nota orđalagiđ ’einhvern tímann’ og ţađ dugar vel.

Tillaga: Flest ţarf ađ hreinsa jafnvel tjörnina norđan viđ Ráđhús Reykjavíkur eins og hér er gert.

5.

„Viđ sjáum mikla aukningu eftirspurnar hjá viđskiptavinum okkar, viđ sjáum met í ţví …

Frétt á blađsíđu 4 í Morgunblađinu 3.12.21.                                     

Athugasemd: Ţetta er haft eftir fjölmiđlafulltrúa Landsvirkjunar. Svona orđavađall er afar algengur en međ dálítilli hugsun hefđi veriđ hćgt ađ sleppa kansellístílnum og orđa ţetta eins og alţýđa manna talar.

Tillaga: Eftirspurn hefur aldrei veriđ meiri.


Nćsta síđa »

Innskráning

Ath. Vinsamlegast kveikiđ á Javascript til ađ hefja innskráningu.

Hafđu samband