Bloggfęrslur mįnašarins, október 2017

Žśsundir hlaupa hlaup og barn gengur į gręna kallinum

Nokkrar athugasemdir um mįlfar og mįlnotkun ķ fjölmišlum, sumar léttvęgar en ašrar verri.

1.

„Lawrence sem er ein įhrifamesta kona heims ķ dag hélt nżlega ręšu ķ fögnuši fyrir konur ķ Hollywood sem haldin var af Elle, žar tjįir hśn sig um žessa reynslu.“ 

Frétt į pressan.is.    

Athugasemd: Ętli blašamašurinn hafi ekki óvart skrifaš „fögnuši“ ķ staš „fagnaši“ frekar en aš hann hafi ekki vitaš betur? Góš regla aš lįta einhvern annan lesa yfir fyrir birtingu.

Fagnašur merkir veisla, jafnvel „partķ“ og visslega kann aš vera fögnušur ķ fagnaši.

Fögnušur er gleši sem er persónubundin. Ķ veislu getur rķkt fögnušur sem žó er ekki alltaf reyndin.

Greinilegt er aš žessi orš eru af sama uppruna og sami mašur getur veriš feginn aš hafa tilefni til aš fagna.

Tillaga: Lawrence sem er ein įhrifamesta kona heims ķ dag hélt nżlega ręšu ķ fagnaši fyrir konur ķ Hollywood sem haldin var af Elle, žar tjįir hśn sig um žessa reynslu.  

2.

„Žannig hefst frétt Los Ang­eles Times ķ gęr­kvöldi en Campos er sį sem įrįs­armašur­inn skaut į hót­el­inu ķ Las Vegas įšur en hann skaut 58 manns til bana og sęrši tugi.“ 

Frétt į mbl.is.     

Athugasemd: Nįstaša er leišinleg og pirrandi. Hér hefši aušveldlega veriš hęgt aš losna viš hana, ašeins aš lesa yfir og vera gagnrżninn į eigin skrif.

Tillaga: Žannig hefst frétt Los Ang­eles Times ķ gęr­kvöldi en Campos er sį sem įrįs­armašur­inn skaut į hót­el­inu ķ Las Vegas įšur en hann myrti 58 manns og sęrši tugi annarra.   

3.

„70.000 hlaupa skemmtihlaup.“ 

Frétt į baksķšu višskipablašs Morgunblašsins 19. október 2017.     

Athugasemd: Kjįnalegt er aš orša žaš žannig aš einhver hlaupi hlaup, skiptir engu hvaš hlaupiš er kallaš.

Tillaga: 70.000 taka žįtt ķ skemmtihlaupi.   

4.

„Salurinn sprakk, mamman grét og dómararnir misstu žaš.“ 

Fyrirsögn į visir.is.     

Athugasemd: Skemmileg fyrirsögn en hvaš skyldu dómararnir hafa misst? Žetta er raunar ein furšulegasta fyrirsögn sem um getur og erfitt aš skżra skringilegt oršalag.

Tillaga: Salurinn sprakk, mamman grét og dómararnir misstu ... lystina/vatniš/įhugann/lķfiš/sig (hef ekki hugmynd).

5.

„Lįti hann verša af žvķ gęti žaš oršiš til aš skvetta olķu į eld­inn.“ 

Śr frétt į mbl.is.      

Athugasemd: Žetta er afar undarleg mįlsgrein og vart skiljanleg. Blašamenn ęttu ekki aš skreyta skrif sķn meš oršatiltękjum, mįlshįttum eša oršalengingum sem bęta engu viš efni frétta. Žess ķ staš er betra aš skrifa nįkvęmlega žaš sem um er aš ręša. 

Tillaga: Lįti hann verša af žvķ gęti hann aukiš enn į óróann.

6.

„Hérašsdóm­ur komst aš žeirri nišur­stöšu aš menn­irn­ir ęttu rétt į miska­bót­um vegna ęrumeišandi ašdrótt­ana sem fęl­ust ķ um­męl­un­um sem hafa nś veriš ómerkt.“ 

Śr frétt į mbl.is.      

Athugasemd: Frekar ljótt žegar tvö tilvķsunarfornöfn eru ķ sömu mįlsgrein, „… sem fęlust …“ og „… sem hafa …“. Afskaplega aušvelt er aš snśa sig śt śr svona bóndabeygju meš snyrtilegum punkti.

Tillaga: Hérašsdóm­ur komst aš žeirri nišur­stöšu aš menn­irn­ir ęttu rétt į miska­bót­um vegna ęrumeišandi ašdrótt­ana sem felast ķ um­męl­un­um. Žau hafa nś veriš ómerkt.

7.

„Meš sķ­vax­andi fjölda gesta hafši mynd­ast įkvešiš spor ķ spķrallaga sneišing upp hól­inn. Fór sporiš bęši breikk­andi og seig nišur.“ 

Śr frétt į mbl.is.      

Athugasemd: Spor er far į jöršu eftir fót manna eša dżra. Žar sem sjįst mörg fótspor er talaš um slóš og žaš į viš ķ žessu tilviki. Spor er eins ķ eintölu og fleirtölu en breytist meš greini. Af žessu mį sjį aš mįlsgreinarnar eru ekki rétt oršašar. Žetta er žó ekki algilt.

Ķ noršurlandamįlum er spor til sem slóš. Nefna mį „skispor“, skķšaslóš sem er trošin leiš fyrir gönguskķšafólk. Bśin eru til tvö spor, fyrir sitt hvort skķšiš. Ķ ķslensku er sagt aš jįrbrautalest aki eftir spori sķnu. Viš óhapp kann hśn aš fara śt af sporinu. Sporgöngumašur er sį sem gengur ķ sömu spor og sį sem leišir. Hér er bókstaflega įtt viš spor, ekki slóš. Spor er yfirleitt aldrei notaš um göngustķga eša gönguslóš og engin įstęša til.

Spķrallaga er tökuorš sem skilst en betra er aš nota oršiš skįhallt.

Tillaga: Göngufólk hafši myndaš slóš skįhallt upp hólinn. Hśn seig og breikkaši eftir žvķ sem fleiri gengu žarna um.

8.

„Nż og glęsileg Hagkaupsverslun hefur opnaš ķ Kringlunni.“ 

Fyrirsögn ķ auglżsingu į bls 21 ķ Morgunblašinu 28. október 2017      

Athugasemd: Hér er spurning til lesandans: Hvaš opnaši Hagkaupsverslunin? 

Svör skulu send til Finns Įrnasonar, forstjóra Haga, en fyrirtękiš į og rekur Hagkaupsverslanirnar. Netfangiš hjį Finnir er fa@hagar.is. Veršlaun fyrir rétt svar eru ókeypis vöruśttekt ķ Hagkaupi ķ heilan mįnuš ... nei, heilt įr!

Tillaga: Nż og glęsileg Hagkaupsverslun opnuš ķ Kringlunni..

9.

„Žįttaröšin gerist ķ djśpri sjöu žegar hugtakiš „fjöldamoršingi“ er óžekkt og almennt er gert rįš fyrir žvķ aš moršingjar, fjöldamoršingjar og naušgarar séu einfaldlega fęddir brenglašir.“ 

Śr dįlkinum Ljósvaki į bls.64 ķ Morgunblašinu, 28. október 2017.      

Athugasemd: Hér er vķsaš ķ žįtt į Netflix sem höfundur pistilsins segir aš „gerist ķ djśpri sjöu …“ Žaš skilst alls ekki. Sé veriš aš vķsa til tķmabils žį stenst žaš ekki žvķ žįttaröšin į aš hafa gerst į nķunda įratug sķšustu aldar.

Sķšar ķ pistlinum segir:

„Heilt į litiš er žįttaröšin frįbęr og Ljósvaki męlir hiklaust meš binge-įhorfi fyrir žį sem ekki nenna aš fylgjast meš kosningunum um eina feršina enn.“

Hvaš er žetta „binge-įhorf“? Er höfundurinn aš slį um sig meš tęknilegri tilvķsun eša įttar hann sig ekki į žvķ hvaš hann er aš skrifa og fyrir hverja. Grundvallarregla blašamanns er aš skrifa skiljanlega, upplżsa lesandann. Um žetta mį svo sem deila žvķ til hvers aš einfalda hlutina žegar svo aušvelt er aš flękja žį.

Tillaga: [Engin tillaga]

10.

„En sannleikurinn er hann var aš ganga yfir į gręna kallinum. Hśn sį hann ekki og žaš varš til žess aš žegar hśn beygši inn į gangbrautina klessti hśn į Kįra.“ 

Śr frétt į pressan.is.     

Athugasemd: Ķ skelfilega illa skrifašri frétt er žessa tilvitnun aš finna. Į umferšaljósi viš gangbraut er mynd af manni. Börn tala um gręna eša rauša kallinn. Žannig lęra žau hvenęr megi ganga yfir.

Fulloršnir mega svo sem tala barnamįl. Hins vegar žurfa blašamenn aš laga og leišrétta mįlvillur višmęlandans žegar fréttin er skrifuš. Ekki er öllum gefiš aš vera blašamašur og kunna aš skrifa frétt.

Ökumašurinn „klessti į Kįra“. Svona oršalag er ekki bjóšandi. Bķl er ekki „klesst“ į gangandi vegfaranda. Mį vera aš hęgt sé aš klessa flugu en ekki fólk ... aš minnsta kosti er žetta afar óvišeigandi oršalag. Blašamašur sem įttar sig ekki į žessu er ķ röngu starfi.

Tillaga: Sannleikurinn er sį aš hann gekk yfir į gręnu ljósi. Hśn sį hann ekki og ók į žvķ Kįra į gangbrautinni.

 

 

 


Įhugaveršar ekki-fréttir śr ķslenskri pólitķk matreiddara sem naglasśpa

Aš gefnu tilefni flögrar stundum sś hugsun aš žeim sem hér hamrar į lyklaborš hvort ritstjórnir fjölmišla haldi aš viš, neytendur žeirra, séum kjįnar. Aftur į móti kunna dęmin aš sanna žį einföldu stašreynd aš viš lesendur séum sķst af öllu kjįnar en žeir sem starfa į ritstjórnunum sé žaš miklu frekar. Aš minnsta kost žarf aš krefjast meiri hugsunar af žeirra hįlfu.

Leikskólinn

„Rétt upp hönd sem telur sig geta starfaš meš Katrķnu Jakobsdóttur, formanni Vinstri gręnna,“ kallaši annar stjórnanda umręšužįttar meš formönnum flokkanna kvöldiš fyrir kjördag.

Žetta geršist ķ upphafi žįttarins. Fleiri en ég fengu gęsahśš, gręnar bólur og kjįnahroll, allt ķ einum pakka.

Žvķlķk steypa og rugl. Engin viršing fyrir flokksformönnunum heldur er bókstaflega komiš fram viš žį eins og börn. Og sķst af öllu er okkur, įhorfendum sżnd tilhlżšileg viršing.

Stjórnmįlafręšingurinn

„Hvaš séršu ķ stöšunni eftir žessar nišurstöšur ķ kosningunum, Eirķkur Bergmann,“ spyr blašamašur og/eša fréttamašur stjórnmįlafręšinginn, og horfir blįeygur į hann eins og sį Bergmann sé véfréttin, spįdómskall sem rżnir ķ kristalskślu, spil eša kaffibolla og sér žar framtķšina skrįša meš oršum eša ķ myndum.

Bergmann svarar eins og hann er spuršur, ekkert gįfulegar heldur en ég hefši gert ķ sporum hans, leikskólakennari, hjśkrunarfręšingur, bķlstjóri, sundlaugarvöršur, blašamašur eša einhver annar sem fylgist meš fréttum. Svariš kemur alls ekkert į óvart žvķ stjórnmįlafręšingurinn kann aš giska eins og viš hin.

Stjórnmįlafręšingar sjį ekki fram ķ tķmann. Žeir vita ekkert meira heldur en blašamenn eša -fréttamenn og alls ekkert meira en ég eša žś, įgęti lesandi. Samt eru stjórnmįlafręšingar spuršir um hiš óoršna og allir vita hvaš žeir vita ekki.

Ekki er svo żkja langt sķšan blašamenn eša fréttamenn settu sjįlfir saman žaš sem žeir vilja nśna hafa eftir einhverjum öšrum. Fyrir vikiš lengjast fréttir ķ fjölmišlum en innihaldiš veršur žvķ mišur ekkert merkilegra, meiri lķkur eru į žvķ aš innihaldiš verši įlķka rżrt og žurrkuš marglitta.

Ķhugum flesta er ekki hęgt aš sķvinna sömu fréttina. Innihaldiš tęmist fljótar en margir blaša- eša fréttamenn halda. Ķ kjölfariš er ekki sagt frį öšrum og merkilegri atburšum, til dęmis śti ķ heimi.

Eftir kosningar

Raunar er takmörkuš hugsun margra fjölmišlamanna slķk aš mašur veltir žvķ fyrir sér hvers vegna atburšurinn žegar žeir uršu fyrir höfušhögginu hafi ekki komiš ķ fréttum.

Ķ langflestum tilvikum er ekki hęgt aš spyrja formann stjórnmįlaflokks hvernig rķkisstjórn hann vilji mynda vegna žess aš žeir hafa af praktķskum įstęšum ekki leitt hugann aš žvķ, geta žaš ekki. Žar aš auki eša kannski žess vegna fara menn varlega ķ yfirlżsingum.

Žetta kemur žó ekki ķ veg fyrir aš blašamašurinn spyrji hvort stjórnmįlamašurinn hafi įtt fund meš einhverjum śr öšrum flokkum ķ žvķ skyni aš mynda rķkisstjórn.

Į mešan fylgist enginn meš žvķ hvaš „óbreyttir“ žingmenn eru aš gera. Žeir gętu veriš ķ miklum stjórnarmyndunarvišręšum mešan formašurinn segist ekkert vita. Og hugsanlega veit hann ekkert hvaš samflokksmenn hans eru aš bralla. Fjöldi dęma eru um žingmenn sem hafi unniš aš myndun rķkisstjórnar ķ felum og loks žegar rétti tķminn er kominn į flokksformašur aušveldar meš aš lįta hendur standa fram śr ermum.

Rķkissjónvarpiš

Hversu leišinlegt er ekki aš horfa į rķkissjónvarpiš „eyša“ fimmtįn mķnśtum ķ aš fylgjast meš hverjum flokksformanninum į fętur öšrum ganga į fund forsetans og spjalla um hvern žeirra rétt eins og einhver tķšindi hafa veriš aš gerast. Ég hefši getaš sagt žessu fólki aš ekkert fréttnęmt hafi gerst į žessum fundi formanna meš forsetanum. Žar var allt fyrirsjįanlegt. Svo kom žaš lķka į daginn aš allir flokksformennirnir gįtu engu svaraš öšru en meš lošnum yfirlżsingum, nęstum žvķ śt ķ blįinn.

Samt stóš skeggjašur fréttamašurinn śt ķ myrkrinu į Bessastöšum, nokkrum klukkustundum aš tjaldiš hafši veriš dregiš fyrir, sżningar į einžįttungum dagsins lauk. Hann endurtók allt, sagši ekkert og var eiginlega frekar andlaus. Hins vegar vantaši ekki aš hann var afar įheyrilegur og sagši frį engu į einstaklega eftirtektarveršan mįta.

Įgęti lesandi. Svona er naglasśpa matreidd. Fréttamenn į Rķkissjónvarpinu og Stöš2 eru aš verša afar duglegir ķ svoköllušum „stand-upp“ sem skila engu annaš en aš sżna skeggvöxt eša fatnaš ungmennanna.

Er ekki kominn tķmi til aš fjölmišlarnir skoši fréttastefnu sķna meš gagnrżnum augum og reyni aš segja fréttir af einhverju ķ staš žess aš tuša um ekkert?

Į mešan į žessu öllu stóš geršist żmislegt ķ erlendum fréttum. Carles Puigdemont hefur flśiš Katalónķu vegna įkęru um landrįš, Paul Manafort, fyrrverandi kosningastjóri Trump, og višskiptafélagi hans hafa veriš įkęršir vegna samskipta viš Rśssa, snęlduvitlaust vešur var ķ dag ķ Evrópu og Kim Jong-un og Ri Sol-ju, hinn stórkostlegi leištogi Noršur-Kóreu og kona hans, skošušu snyrtivörumarkaš ķ Noršur-Kóreu viš dynjandi lófaklapp og hvatningahróp alžżšu manna.

Sko, žaš er nóg aš frétta. Rétt upp hönd sem nennir ekki aš fylgjast meš engum fréttum śr ķslenskri pólitķk.


Einsmįlsörflokkar eiga ekkert erindi ķ pólitķk

Satt aš segja er kominn tķmi til aš kjósendur vķki žessum litlu, einsmįlsflokkum til hlišar. Žeir hafa ekkert fram aš fęra nema eitt mįl og lįta sem žaš skipti öllu fyrir samfélagiš.

Višreisn er svona dęmigeršur einsmįlsflokkur. Gamlir sjįlfstęšismenn ķ honum halda žvķ fram aš hann sé jafnašarmannaflokkur sem ķ sjįlfu sér skiptir litlu. Ašalatrišiš er aš žeir vilja koma Ķslandi inn ķ ESB. Halda žvķ fram aš allt sem mišur hefur fariš į Ķslandi muni žar meš lagast sjįlfkrafa. Žetta er tóm vitleysa. Hiš eins sem žessi flokkur hefur įorkaš er aš draga śr fylgi Sjįlfstęšisflokksins.

Björt framtķš var hjįleiga Samfylkingarinnar, nokkurs konar banki sem geymdi ķ eitt įr atkvęši fyrir hįkotiš. Nś heimtar flokkurinn atkvęšin til baka og fagnar, heldur aš hann stefni ķ kosningasigur.

Pķratar eru óžęgir vinstri sósķalistar sem nenna ekki aš vera meš Vinstri gręnum sem eru oršnir hįlfkapķtalistar, ganga ķ hvķtri skyrtu og bindi dags daglega, og konurnar klęšast fallegum fötum og mįla sig eins og pķur ķ Heimdalli. Nś hefur helmingur Pķrata fengiš nóg og fer heim ķ sósķališ, setur upp bindi og kellurnar mįla sig. VG heldur aš flokkurinn stefni ķ kosningasigur.

Fyrir alla muni. Leggjum nišur Bjarta framtķš, Pķrata, Višreisn og Flokk fólksins, žessa flokka sem eiga ekkert erindi ķ ķslenska pólitķk og hafa ekkert lagt til annaš en upplausn og leišindi.

Kjósendur geta lagt nišur žessa flokka meš žvķ aš kjósa ašra flokka. Fjórflokkurinn hefur reynst įgętlega. 


mbl.is Beygši af ķ beinni śtsendingu
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Allir eiga rétt samkvęmt lögum, lķka skķthęlar

Harlem Désir, fulltrśi Öryggis- og samvinnustofnunar Evrópu, Öse, hefur fengiš rangar upplżsingar frį vinum sķnum hér į landi. Ķslensk stjórnvöld hafa ekki lagt neinar hömlur į umfjöllun fjölmišla um višskipti forsętisrįšherra ķ ašdraganda efnahagshrunsins.

Sżslumašurinn į höfušborgarsvęšinu mat žaš svo aš įstęša sé aš leggja lögbann į birtingu upplżsinga sem koma śr žrotabśi Glitnis. Menn geta deilt um žaš og gera. Hins vegar geta önnur stjórnvöld ekki gripiš fram fyrir hendurnar į embętti sżslumannsins. Sem betur fer.

Lögbann er vissulega įkvešiš inngrip ķ daglegt lķf en žaš virkar į bįša vegu. Grundvallaratrišiš er aš ósk um žaš sé rökstutt meš tilvķsun ķ lög. Teljist rökin sannfęrandi er ešlilega oršiš viš žvķ.

Hins vegar mį lķka deila um žaš hvort žrotabś Glitnis geti veriš formlegur ašili mįlsins. Lögbrot hefur ekki enn veriš framiš. Žegar žaš hefur gerst er spurningin sś hvort Glitnir geti žį veriš lögformlegur ašili aš mįlinu umfram ašra. Veigamikil rök benda til žess aš svo sé ekki. Ašalatrišiš eru žeir sem eru nafngreindir ķ umfjöllun fjölmišilsins sem birtir žau.

Forsętisrįšherra hefur tjįš sig mjög skżrt um stöšu sķna. Hann leggst gegn lögbanninu.

Hvaša stjórnvöld eiga sķšan aš fara aš vilja fulltrśans hjį ÖSE? Į Sżslumašurinn į höfušborgarsvęšinu aš afturkalla lögbanniš? Nei, žaš getur hann ekki, mįliš er bókaš og frįgengiš, žvķ veršur ekki breytt eftir į.

Į rķkisstjórnin aš skerast ķ leikinn og banna lögbanniš? Nei, žaš getur hśn sem betur fer ekki, til žess eru ekki lögformlegar leišir jafnvel žó hśn vilji.

Fulltrśi ÖSE veršur aš gera sér grein fyrir žvķ aš nś er komiš ķ gang formlegt ferli sem krefst žess aš žrotabś Glitnis žarf aš höfša mįl innan viku til aš fį lögbanniš stašfest. Žetta er hin lżšręšislega leiš sem er farin hér į landi sem og ķ žeim löndum sem viš köllum vestręn.

Vissulega er mįlfrelsi og frelsi einstaklinga hornsteinn lżšręšisins. Žar meš geta einstaklingar og fyrirtęki žeirra variš sig gegn fjölmišlum rétt eins og fjölmišlar geta variš sig gegn žeim sem aš žeim sękja. Takmarkanir į lögbanni ķ žvķ skyni aš upphefja einn į kostnaš annarra getur aldrei gengiš upp. Fjölmišill hefur engan rétt umfram einhvern einstakling ķ žjóšfélaginu

Jafnvel skķthęlar eiga sinn rétt og hann er nįkvęmlega jafn mikilvęgur og réttur „góša fólksins“. Žess vegna getur fyrirbęri eins og Stundin žrifist žvķ enginn lög banna skķtlegt ešli.


mbl.is Vill aš stjórnvöld afturkalli lögbanniš
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Žegar kjósendur voru afvegaleiddir

Ég hef nś sannreynt aš fyrir kosningarnar voriš 2009 hafi veriš įkvešiš ķ žröngum hópi forystu VG og Samfylkingarinnar, nęšu flokkarnir žingmeirihluta, aš sękja um ašild aš ESB og samžykkja Icesave, skilgetiš afkvęmi ESB–umsóknarinnar.

Sannleikanum var haldiš frį mér og ótal fleirum ķ ašdraganda kosninganna. Ég var afvegaleiddur og afvegaleiddi kjósendur ķ Sušurkjördęmi. Ég harma žaš og bišst afsökunar.

Žetta sagši Atli Gķslason, žįverandi žingmašur, ķ vištali viš DV fyrir rétt tępum sex įrum, sjį hér.

Atli sį hvaš geršist, uppgötvaši baktjaldamakkiš hjį Vinstri gręnum og Samfylkingunni. Hann įttaši sig į žvķ aš tilgangurinn varaš afvegaleiša kjósendur.

Vinstri gręnir eru meš nokkurn veginn sömu leišsögumennina į žingi. Katrķn Jakobsdóttir, Steingrķmur J. Sigfśsson, Svandķs Svavarsdóttir og fleiri sįu um reyna aš leiša žjóšina inn ķ ESB.

Žjóšin refsaši Samfylkingunni fyrir geršir hennar į rķkisstjórnarįrunum 2009 til 2013 og felldu helstu forystumenn hennar af žingi. Žeir eru žó enn ķ bakherbergjum og stunda sitt baktjaldamakk.

Atli Gķslason hętti ķ Vinstri gręnum, hann bašst afsökunar į geršum sķnum ķ VG. Ekki einn einasti žingmašur Samfylkingarinnar hefur bešist afsökunar og eru žó nęgar įstęšur til.


mbl.is Vill styrkja félagslegu stošina
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Žegar Katrķn Jakobsdóttir seldi stefnu VG fyrir rįšherrrasęti

Katrķn VG 2„Okkar nišurstaša ķ VG hefur veriš sś aš žegar vegnir eru saman kostir og gallar, žęr fórnir sem fęršar vęru ķ žįgu ašildar aš Evrópusambandinu og žaš framsal į lżšręšislegu įkvaršanavaldi sem fęri žar meš śr landinu, vęri sś takmörkun fullveldis og samnings- og sjįlfsįkvöršunarréttar of dżru verši keypt …“

Žetta sögšu Steingrķmur J. Sigfśsson og Katrķn Jakobsdóttir, ķ grein ķ Morgunblašinu 28. jślķ 2009 um hugsanlega ašild aš ESB. Įri sķšar stóšu žau tvö įsamt hluta af žingflokki VG aš žvķ aš samžykkja žingsįlyktunartillögu um inngöngu Ķslands ķ sambandiš. Vinstri gręnir seldu skošanir sķnar ķ Evrópumįlum fyrir rįšherrasęti. 

Fyrir vikiš klofnaši flokkurinn illilega en merkilegast er žó hvernig forystumenn hans reyndu aš réttlęta stefnubreytinguna. Žį birtist hjį žeim yfirgangur og hroki sem lżst er afar vel ķ bók Jóns Torfasonar, „Villikettirnir og vegferš VG“.

Steingrķmur į MÓTI ašild aš ESB

Ķ Kastljósi Rķkissjónvarpsins 24. aprķl 2009, kvöldiš fyrir žingkosningarnar 2008, sagši Steingrķmur um ESB ašild:

„Viš erum andvķg ašild aš Evrópusambandinu. […] Viš höfum nś frekar fengiš orš fyrir aš vera stefnufastur flokkur og ekki hringla mikiš meš okkar įherslur.“

Steingrķmur MEŠ ašild aš ESB

Žann 16. jślķ 2009 greiddi Steingrķmur J. Sigfśsson atkvęši žingsįlyktunartillögu um ašild Ķslands aš Evrópusambandinu. Hvaš varš um hinn „stefnufasta flokk“? Formašurinn įkvaš aš hafa stefnu flokks sķns aš engu, rįšherrasętiš skipti hann öllu.

Katrķn Į MÓTI žjóšaratkvęši um ESB

Ķ umręšum um ašild aš Evrópusambandinu į žingi sagši Katrķn Jakobsdóttir žetta:

„... komi samningur sem hęgt verši aš vķsa til ķslensku žjóšarinnar žannig aš hśn komi aš žessu mįli, žannig aš hśn fįi žaš į hreint hvaš felst ķ žessari ašild.“

Katrķn vissi greinilega ekkert hvaš felst ķ ašildarumsókn aš ESB. Hśn įtti aš vita aš einungis er bošiš upp į ašlögunarvišręšur į grundvelli Lissabonsįttmįlans.

Katrķn MEŠ žjóšaratkvęši um ESB

Ķ vištali viš Stundina 3.-13. mars 2016 hefur Katrķn komist aš allt annarri skošun um žjóšaratkvęši um inngöngu ķ ESB. Ķ žvķ segir hśn:

„Viš hefšum įtt aš leita eftir stušningi žjóšarinnar įšur en lagt var upp ķ žennan leišangur.“

Tępum sjö įrum eftir aš Katrķn samžykkti ašildarumsókn aš ESB įsamt meirihluta žingmanna VG fęr hśn bakžanka og telur nś aš įkvöršun sķn og Vinstri gręnna hafi veriš röng. 

Steingrķmur MEŠ žjóšaratkvęši um ESB

Sjįlfstęšisflokkurinn lagši til aš gengiš yrši til žjóšaratkvęšagreišslu um tillögu rķkisstjórnarinnar um ašild Ķslands aš ESB. Um hįlfu įri įšur, į flokksrįšsfundi Vinstri gręnna 7. desember 2008, var Steingrķmur J. Sigfśsson, formašur flokksins, fylgjandi žjóšaratkvęšagreišslu. Hann sagši žetta ķ vištali viš Fréttablašiš daginn eftir fundinn:

„Ég er bjartsżnn į žaš aš žjóšin muni žį strax hafna žvķ aš ganga ķ Evrópusambandiš.“

Steingrķmur Į MÓTI žjóšaratkvęši um ESB

Ķ umręšum um tillögu Sjįlfstęšisflokksins um žjóšaratkvęšagreišslu um ašild aš ESB žann 16. jślķ 2009 sagši Steingrķmur:

„Žessi tillaga sjįlfstęšismanna og röksemdafęrsla hefur tvo stórfellda įgalla. … aš žaš kęmi ķ veg fyrir žaš aš žjóšin léti strax sitt įlit ķ ljós eftir aš ašildarsamningi hefši veriš landaš aš undangenginni kynningu og umręšu og tefši žaš aš žjóšin gęti sagt sitt orš ...“

Steingrķmur fór vķsvitandi meš rangt mįl enda rįšherrastóll ķ hśfi. ESB semur ekki viš umsóknarrķki nema um tķmabundnar undanžįgur frį Lissabonsįttmįlanum.

Įtta įrum sķšar

Rśmlega įtta įr eru nś sķšan Alžingi samžykkti ašild aš Evrópusambandinu įn žess aš spyrja žjóšina įlits. Žįverandi rķkisstjórn Vinstri gręnna og Samfylkingarinnar lögšust af offorsi gegn žvķ aš leggja umsóknina ķ žjóšaratkvęši.

Ķ óśtskżranlegum hrossakaupum keypti flokkurinn sér rįšherrastóla ķ reykfylltum bakherbergjum, samkvęmt žvķ sem fyrrverandi formašur Samfylkingarinnar, Įrni Pįll Įrnason, segir.

VG vonar aš allt sé gleymt

Strax eftir kosningarnar 2013 hljóp Steingrķmi J. Sigfśssyni śr formannssętinu. Hann žótti ekki meš góšan kjöržokka. Nżr formašur, Katrķn Jakobsdóttir, žykir laglegri, brosir śt ķ bęši og talar ķ mildilegum fyrirsögnum. Hśn viršist gręskulaus stjórnmįlamašur, en ekki er allt sem sżnist eins og berlega kemur fram ķ žessari grein. Hśn seldi skošanir sķnar fyrir rįherrastól.

Žrįtt fyrir nżjan formann eru Vinstri gręnir sami flokkurinn og įšur. Steingrķmur vofir enn yfir eins og afturganga ķ žjóšsögunum. Hann andar Garśn, Garśn ķ hnakka formannsins sem lętur sér vel lķka. Į prikum eru hinir haukarnir, Svandķs Svavarsdóttir, Björn Valur Gķslason, Lilja Rafney Magnśsdóttir, Bjarkey Olsen Gunnarsdóttir og fleiri og fleiri sem žekkt eru fyrir aš brosa aldrei nema žegar einhverjum veršur žaš į aš meiša sig.

Hefur žjóšin gleymt svikum VG?

Vill žjóšin fęra žessum sama flokki stjórn landsmįla ašeins fjórum įrum eftir aš hann hrökklašist frį völdum eftir hrakfarir ķ Icesave, ESB, skuldamįlum heimilanna og ótal fleiri mįlum?

Ekki nokkur mašur getur treyst žvķ aš Vinstri gręnir ętli sér aš standa viš stefnuskrį sķna.

Žessi grein birtist ķ Morgunblašinu mįnudaginn 16. október 2017.


Kyrkislanga baršist viš mann og afgreišslukassinn sem frosnaši

Hér eru nokkrar athugsemdir viš mįlfar ķ fjölmišlum og vķšar upp į sķškastiš.

1.

„Įrangurslaust fjįrnįm var sķšast gert ķ Pressunni og DV 17. įgśst sķšastlišinn.“ 

Frétt į ruv.is.   

Athugasemd: Oršaröš ķ setningu skiptir miklu. Ķ ofangreindu segir mįltilfinningi atviksoršiš „sķšast“ ętti eigi aš fylgja dagsetningunni. Svo er žaš įlitamįl hvort fjįrnįm sé gert hjį einhverju fyrirtęki eša ķ žvķ.

Tillaga: Įrangurslaust fjįrnįm hjį Pressunni og DV var sķšast gert 17. įgśst sķšastlišinn.

2.

„Stjórnvöld eyjaklasans segjast ekki vilja taka neina įhęttu og hafa žvķ fariš fram į aš allir 11 žśsund ķbśar eyjunnar Ambae flżi viš fyrsta tękifęri. Stjórnvöld munu leggja til bįta viš björgunina en bśist er viš aš ašgerširnar gętu stašiš yfir til 6. október.“ 

Frétt į visir.is.    

Athugasemd: Nįstaša er ępandi sérstaklega žegar aušvelt er aš skrifa framhjį henni. Vanuatu er sjįlfstętt rķki, žar er lżšręšislega kjöriš žing og rķkisstjórn sem vęntanlega er hluti af stjórnvöldum.

Tillaga: Rķkisstjórn eyjanna segjast ekki vilja taka neina įhęttu og hafa žvķ fariš fram į aš allir ellefnu žśsund ķbśar eyjunnar Ambae flżi viš fyrsta tękifęri. Stjórnvöld munu leggja til bįta viš björgunina en bśist er viš aš ašgerširnar gętu stašiš yfir til 6. október.

3.

„Bśiš er aš hękka višvörunarstigiš į eyjunni sem stendur nś ķ fjórum stigum af fimm. Hęsta stigiš gerir rįš fyrir meirihįttar eldhręringum.“ 

Frétt į visir.is.    

Athugasemd: Hér er birt oršiš „eldhręringar“ sem er alls ekki neitt nżyrši, ekki ólķkt oršinu „jaršhręringar“. Oršiš „hręra“ žżšir aš hreyfa, nefna mį hręra ķ potti og hręrivél. „Meš vķsnasöng ég vögguna žķna hręri,“ segir ķ fögru ljóši Einars Siguršssonar frį Heydölum, sem nefnist „Nóttin var sś įgęt ein“ og er sungiš um hver jól viš lag Sigvalda Kaldalóns.

Af samhenginu mį rįša aš enginn hręrir ķ eldi į Ambae eyju ķ Vanatu eyjaklasanum. Ekki frekar en aš jaršhręringar eru af mannavöldum. Žessi tvö orš eru lķk og eiga viš um jaršfręšileg fyrirbrigši, skjįlfa og eldgos.

Tillaga: Engin tillaga, góšur texti.

4.

„Žvķ mišur, afgreišslukassinn frosnaši.“ 

Afgreišslustślka ķ ónefndri verslun.   

Athugasemd: Ég var śti ķ bśš og stślkan sem ętlaši aš taka viš greišslunni sagši žetta. Til hlišar var annar afgreišslukassi og ég benti henni į aš viš gętum flutt okkur aš honum og klįraš višskiptin. Nei, sagši stślkan kurteislega og brosti fallega: Žegar einn kassi frosnar žį frosna allir hinir lķka.

Ķ hvert skipti sem hśn sagši frosnaši, frosnar eša frosna, sagši ég fraus, frżs og frjósa ķ réttu samhengi, en brosti bara og flissaši yfir framhleypni minni. Og loks hrökk upp śr henni viš sķšustu leišréttinguna: Jį, eša žaš …

Raunar fraus afgreišslukassinn ekki heldur forritiš ķ honum eša tengingin viš móšurtölvuna. Engu aš sķšur er žaš įbyggilega ekki rangt aš segja kassann hafa frosiš - sérstaklega ef fallegt bros fylgir.

Tillaga: ... en sś andskotans óheppni, kassinn fraus.

5.

„… komst ég į žį skošun aš sś hegšun sem Mark višhafši hjį Bristol City …“ 

Frétt į bls. 4 ķ ķžróttablaši Morgunblašsins 4. október 2017.   

Athugasemd: Varla getur veriš rétt aš segja aš einhver višhafi įkvešna hegšun. Hér žarf aš umorša tilvitnaša setningu. Aušsjįanlega er žetta žżddur texti sem ekki hefur veriš unninn nęgilega vel.

Tillaga: … komst ég į žį skošun aš hegšun Marks hafi ekki veriš …

6.

„Kvika vęntanlega fališ aš selja Lyfju aftur.“ 

Fyrirsögn į bls. 2 ķ Višskiptablaši Morgunblašsins 5. október 2017.   

Athugasemd: Helst dettur manni ķ hug aš mistök hafi oršiš og nafniš Kvika  óvart sett ķ nefnifall ķ staš žįgufalls. Hins vegar vita fęstir daušlegir hvaša reglum nöfn ķ ķslensku višskiptalķfi lśta. 

Kvika kvenkynsnafnorš og fallbeygist svona ķ eintölu: Kvika, kviku, kviku, kviku. 

Merking oršins er hreyfing eša iša, getur žżtt brįšiš berg, ókyrrš ķ lofti og öldugangur eša iša ķ sjó og jafnvel meira.

Tillaga: Kviku vęntanlega fališ aš selja Lyfju aftur.

6.

„Tęplega įtta metra löng kyrkislanga sem baršist viš mann į dögunum …“ 

Frétt į pressan.is.    

Athugasemd: Pressan fer oft illa meš ķslenskuna. Fréttin um kyrkislönguna er furšuleg, ķ henni segir: „Mašurinn sem sigraši slönguna ķ bardaga slasašist illa …“ og „Žegar žorpsbśarnir voru bśnir aš bera slönguna augum …“.

Venjulegast er žaš žannig aš menn berjast viš dżr, ekki öfugt. Žau rįšast į fólk ekki til aš verša sér śt um góša snerru heldur eru žetta annaš hvort varnarvišbrögš dżra eša žau telja fólk vera vęnlegan mįlsverš. Algengt er aš menn berjist hvorir viš ašra en sjaldgęfara aš žeir reyni sig viš dżr.

Blašamanni veršur žaš į aš tala um aš „bera einhvern augu“ en į eflaust viš aš berja einhvern augum.

Tillaga: Mašur berst viš įtta metra langa kyrkislöngu …

7.

„Rannsakendur Roberts Mueller, sérstaks rannsakanda dómsmįlarįšuneytis Bandarķkjanna, hittu breskan fyrrverandi leynižjónustumann sem samdi skżrslu um tengsl Rśssa og Donalds Trump ķ sumar. “ 

Frétt į visir.is.     

Athugasemd: Af hverju aš orša mįlin į einfaldan hįtt žegar svo aušvelt er aš flękja žau? Žetta er grundvallarspurning ķ blašamennsku. Held ég.

Rannsakendur rannsakandans … Hvaš er eiginlega aš gerast? Er er veriš aš rannsaka žennan Mueller eša eru fyrrnefndu rannsakendurnir starfsmenn sķšarnefnda rannsakandans?

Žetta minnir į brandarann um njósnara KBG ķ gömlu Sovétrķkjunum og ótta Stalķns um aš žeir stęšu sig ekki nógu vel og žvķ žyrfti aš njósna um žį. Į kaldsstrķšsįrunum var sagt aš ķ Ungverjalandi gengu lögreglumenn alltaf žrķr saman. Einn sem kunni aš lesa, annar sem kunni aš skrifa og sį žrišji žurfti aš hafa auga meš žessum andskotans menntamönnum.

Tillaga: Starfsmenn Roberts Muellers, saksóknara dómsmįlarįšuneytis Bandarķkjanna … 

8.

„KR-ingar įttu įs upp ķ erm(ól)inni.“ 

Fyrirsögn į bls. 2 ķ Ķžróttablaši Morgunblašsins 6. október 2017.    

Athugasemd: Einn leikmanna KR ķ körfubolta heitir Pavel Ermolinskij og var lykilmašur žegar spilaš var viš Njaršvķkinga.

Fįtt er hallęrislegra en lélegir oršaleikjabrandarar ķ fjölmišlum ekki sķst ķ fyrirsögnum. Žessi geigar algjörlega enda svo langsóttur og barnalegur aš fęstir nenna aš lesa. Góš regla ķ blašamennsku er aš skrifa hreint mįl, sleppa skrśši og flękjum. 

Tillaga: Pavel var frįbęr į móti Njaršvķkingum.

9.

„Finnsk­ur ķs­brjót­ur mętt­ur.“ 

Fyrirsögn į mbl.is.      

Athugasemd: Daušir hlutir rata ekki įn ķhlutunar manna og žvķ afar lélegt aš segja aš ķsbrjótur hafi „mętt“ į einhvern staš. Hann kom til hafnar, sigldi žangaš, lagšist aš bryggju, eins og raunar kemur fram ķ fréttinni.

Tillaga: Finnskur ķsbrjótur kominn.

10.

„Jó­hann­es gerši góša hluti meš HK į leiktķšinni og hafnaši lišiš ķ 4. sęti ķ 1. deild­inni.“ 

Śr frétt į mbl.is.      

Athugasemd: Hafi Jóhannes „gert góša hluti“ mį žį gerta rįš fyrir aš hann hafi stašiš sig vel? Sé svo er ekkert aš žvķ aš segja žaš žannig. Mašurinn stóš sig vel sem žjįlfari.

Rétt er aš segja aš lišiš „hafnaši“ ķ žessu sęti. Hins vegar er sagnoršiš „aš hafna“ frekar ofnotaš og ekkert aš žvķ aš segja og skrifa aš lišiš hafi lent ķ fjórša sęti. Mikilvęgt er aš breyta til, tjį sig į allan mögulegan hįtt. 

Tillaga: Jóhannes stóš sig vel hjį HK į Ķslandsmótinu og lenti lišiš ķ 4. sęti ķ fyrstu deildinni.


Er réttlįt reiši frétt en lygafrétt ekki?

Hvaš er aš žvķ žótt menn fyllist réttlįtri reiši? Ekkert, alls ekkert.

Trśnašur į ritstjórn Fréttablašsins er svo slakur aš žar inni lśta sumir svo lįgt aš leka „frétt“ til keppinautarins um atburš innandyra.

DV, Pressan og Eyjan reka haršan įróšur gegn Sjįlfstęšisflokknum. Žar žykist menn hafa himinn höndum tekiš žegar einhver fullyrti ķ eyru fréttabarnanna žar aš formašur Sjįlfstęšisflokksins, Bjarni Benediktsson, hafi reišst blašamanni į ritstjórn Fréttablašsins fyrir rangan fréttaflutning į vefnum visir.is.

Nś telst žaš „frétt“ aš Bjarni hafi reišst, en reynt er aš sneiša framhjį žvķ aš visir.is hafi fariš meš rangt mįl. Hér eru endaskipti höfš į hlutunum.

Róginn sem rekja mį til ritstjórnar Fréttablašsins og visir.is og birtur er į dv.is er pólitķsk įrįs. Ekkert annaš. Tilgangurinn er aš gera lķtiš śr Bjarna Benediktssyni i žeirri von aš ę fęrri kjósi Sjįlfstęšisflokkinn.

Allt skynsamt fólk hlżtur aš sjį ķ gegnum svona įróšur. Hann byggist į žvķ sama og var lętt svo ķsmeygilega aš fólki fyrir nokkrum vikum, aš Sjįlfstęšisflokkurinn verndaši barnanķšinga. Um leiš var talaš um leyndarhyggju og ólżšręšislegar ašgeršir til aš hrekkja almenna borgara.

Hin blįkalda stašreynd er sś aš enginn vęri aš bera bull į borš landsmanna nema vegna žess aš sumir eiga žaš til aš falla fyrir honum. Žį er hinum pólitķska tilgangi nįš og žaš vita rógberarnir. Žetta eru almannatengsl meš skķtlegum formerkjum.


Įróšur gegn Bjarna Benediktssyni vegna kosninganna

Stundin og breska blašin The Guardian birtu fyrir viku įviršingar į forsętisrįšherra sem reyndust tóm vitleysa og rugl. Žvķ var haldiš fram aš Bjarni Benediktsson hafi haft innherjaupplżsingar śr Glitni og getaš žar af leišandi komiš fé sķnu ķ skjól. Annaš hvort voru žetta ekki innherjaupplżsingar eša Bjarni Benediktsson sé svo skyni skroppinn aš hann nżtti ekki tękifęriš og flutti fé sitt śr bankanum. Žess ķ staš hafši komiš ķ ljós aš hann flutti féš śr einum sjóši ķ annan ķ bankanum. Og bankinn fór į hausinn.

Afar aušvelt er aš gera žetta tortryggilega sem og hversu mikiš fé Bjarni hafi umleikis og žaš hefur veriš miskunarlaust gert, teygt, togaš og sett į hvolf.

Menn geta reynt aš sverja af sér einhverjar annarlegar hvatir vegna birtingarinnar. Stašreyndin er einfaldlega sś aš bśiš var aš efna til kosninga og birtingin olli Bjarna Benediktssyni og Sjįlfstęšisflokknum vandamįlum. Žaš sést best į skošanakönnunum.

Aušveldara er aš setja fram įsakanir en aš verjast žeim, sérstaklega ķ pólitķsku umhverfi.

Žetta veit ritstjórn Stundarinnar og blašamašur The Guardian.

Žetta liš fer fram eins og Richard Nixon foršum daga žegar hann notaši ruddalegar yfirlżsingar til aš berja į pólitķskum andstęšingum sķnum. Hann sagši einfaldlega: „Let the bastard deny it“, lįttum helvķtis manninn neita žessu. Ertu hęttur aš berja konuna žķna? er dęmi um gildishlašna spurningu sem śtilokaš er aš svara įn žess aš eyšileggja mannorš sitt.

Mörgum žótti Nixon ekki merkilegur forseti og žeir spuršu: „Would you buy a used car from this man.“ Svona er aušvelt aš berja į fólki meš žvķ aš fara frį rökum og gera eins og „virkir ķ athugasemdum“, kasta einhverju fram sem enginn fótur er fyrir. Žannig verša til falsfréttir og afleišingin er sś aš enginn sér sannleikann, sjį bara žaš sem žeir vilja.

Žegar efnt hefur veriš til kosninga hafa skipta allar fréttir um frambjóšendur mįli. 


mbl.is Segir ummęli Bjarna kolröng
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Ķsland er best, hlustum ekki į śrtölulišiš, glešjumst

Ķsland er best, įfram Ķsland, hrópum viš meš stolti og fögnum góšum įrangri. Og viš hlęgjum og žurrkum eitthvaš śr augnkrókum og syngjum.

Svo eru alltaf einhverjir śrtölumenn, lišiš sem er „virkt ķ athugasemdum“ og segja aš Ķsland sé ekki best, allt ónżtt hér į landi og žannig er malbikaš śt og sušur. Žetta er fólkiš sem alltaf er į móti, brosir aldrei nema žegar einhver lendir ķ óhappi, meišir sig.

Nei, segi ég. Ķsland er best. Hvaš annaš į mašur aš segja. Eigum viš aš sętta okkur viš eitthvaš annaš? Allflestar žjóšir segja žetta sama um sitt land, sķna žjóš. Eigum viš aš rķfast um hver hefur rétt fyrir sér?

Žannig gerist žaš ekki. Viš erum best af žvķ aš viš stöndum okkur vel. Vel mį vera aš ašrar žjóšir séu jafngóšar og jafnvel betri ķ fótbolta, handbolta eša öšru žvķ sem viš mišum okkur viš. Um žaš snżst hins vegar ekki fullyršingin.

Upphrópunin, Ķsland er best, er tjįning, fullyršing um aš okkur lķši vel ķ fallegu landi meš góšum samlöndum. Viš nišurlęgjum enga meš žessu, alls ekki. Viš erum žaš sem viš erum.

Hlustum į žjóšsönginn, syngjum „Ég er kominn heim ...“, sżnum gleši, leyfum okkur aš tįrast af saman af einskęrri hamingju.

Hlustum ekki į śrtölulišiš sem segir aš allt sé ónżtt, heilbrigšiskerfiš, menntakerfiš og annaš sem žvķ dettur ķ hug. Įfram Ķsland, bętum žaš sem žarf aš laga en gerum hvorki lķtiš śr okkur sjįlfum né žjóšinni.

Glešjumst af žvķ aš ķslenska karlalandslišiš er komiš į HM, glešjumst meš įrangri kvennalandslišsins, styšjum ķžróttastarfiš.

Sżnum gleši og samtstöšu žegar vel gengur, bętum okkur žegar viš höfum ekki nįš žeim įrangri sem viš ętlušum. Alltaf, alls stašar. Veljum ekki śrtölulišiš.


Nęsta sķša »

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband