Bloggfrslur mnaarins, janar 2012

Skortur ryggismyndavlum er borginni til skammar.

Er a ekki alveg trlegt a Reykjavkurborg taki afstu me okkunum me v a leggja ekki til fjrmagn til endurnjunar ryggismyndavlum miborg Reykjavkur? Margir muna eftir uppsetningu myndavlanna og hvlk bylting r voru sagar. Fstir tta sig a vlarnar reldast ea eyileggjast enda ekki sama htt neitt um a sagt fjlmilum. Ekki fyrr en efni er komi.

Auvita tekur ekki Reykjavkurborg afstu me vonda liinu. Skrri vri a n. Hins vegar er a borginni til hrikalegrar skammar a standa ekki lappirnar og tvega fjrmagn. Anna eins og meira til fer n reianlega minnihttar ml hj hinum eitursnjalla borgarstjrnarmeirihluta Samfylkingar og Gnarrflokksins.


mbl.is ntar ryggismyndavlar
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Veldur kvikuhreyfing jarskjlftum 0,1 km dpi?

Jarfringar Jarfristofnunar eru a venju glir sem grfin og sjaldan sem eir tj sig eru eir eins og vfrttin sjlf. Vi liggur a srhfa tlka urfi til a skra t a sem eir lta stundum fr sr.

a sem bgglast fyrir mr eru vi lestur frttarinnar mbl.is eru essir jarskjlftar sem mlast 0,1 km dpi. Er svona stutt kvikuna ea mlast hreyfingar jklinum sem skjlftar?

Str essara skjlfta eru samkvmt jarskjlftatflu vedur.is fr 0,2 og upp 2,1 sem er n ansi miki. Best gti g tra a ef kvika er undir hljti n a sullast af og til upp r, kitli a minnsta kosti botninn jklinum. verur a geta ess a sumir af essum litlu skjlftum eru stundum skrijklum eins og ofarlega Tungnakvslajkli. dettur manni hug a shrun mlist ofurvikvmum jarskjlftamlum.

Vri n ekki tilvali fyrir mbl.is a afla upplsinga um etta?

---

Eftir a hafa birt ennan pistil hr a ofan sendi Vigfs Eyjlfsson mr tvlupst og link athyglisvera grein sem svara a nokkru v sem g rddi um. Fri g honum bestu akkir fyrir.

Um er a ra grein r mbl.is ann 9. desember 2007 me og er efni hennar essi:

Skjlftarnir tengdir kvikuhreyfingum Ktlu

Njar skringar settar fram jarskjlftum Goabungu eftir vtkar mlingar vesturhluta Mrdalsjkuls

Skjlftarnir tengdir kvikuhreyfingum Ktlu

FYRSTU niurstur af rvinnslu gagna r tmabundnu jarskjlftamlineti, sem sett var upp vi vesturhluta Mrdalsjkuls vor, benda til a skjlftarnir Goabungu tengist shreyfingum, sr lagi Tungnakvslarjkli, og su tengdir kvikuhreyfingum Ktlueldstinni eins og ur hefur veri tali.

a er Kristn Jnsdttir sem geri mlingarnar samvinnu vi hsklann Uppslum og Veurstofu slands en hn leggur stund doktorsnm jarelisfri vi Uppsalahskla.

Virast stafa af shreyfingum

Kristn segir samtali vi Morgunblai a um brabirganiurstur s a ra og fram veri unni r ggnunum. Kristn vann a mlingunum aprl og ma sl. og er hn a vinna r ggnunum um essar mundir. g fkk skjlftamla lnaa fr Hsklanum Uppslum og samvinnu vi Veurstofuna settum vi t 10 stvar vesturhluta jkulsins me a a markmii a f betri mlingar Goabunguskjlftunum, segir hn.

Kristn leggur herslu a tt ljs hafi komi a skjlftarnir Goabungu og vesturhluta jkulsins virist stafa af shreyfingum og su tengdir kvikuhreyfingum Ktlu, veri a hafa huga a langt er um lii san Katla gaus sast og hn er v komin tma eins og jarvsindamenn hafa oft bent . a s v full sta til ess a vera varbergi.

Eldstin Katla er ein virkasta og strsta eldst landsins og hefur sgulegum tma gosi a mealtali tvisvar ld. Sast gaus Katla 1918.

Gosin eru oftast bassk en sr gos m einnig rekja til eldstvarinnar.

Hn er hulin Mrdalsjkli, fjra strsta jkli landsins. Vegna hinna miklu jkulhlaupa sem fylgja gosum er Katla verulega httuleg eldst.

Kristn segir a skipta megi jarskjlftum svinu tvo flokka, annars vegar eru a skjlftar sem vera innan skjunni og hins vegar skjlftar sem eiga upptk vesturhlutanum vi Goabungu. essir skjlftahpar haga sr mjg lkt, segir hn. Skjlftar innan skjunnar eru hefbundnari, dreifast allt a 15 km dpi, auk ess sem eir falla vel a lknum skjlftafrinnar varandi str og dreifingu tma. ru mli gegnir um skjlftana vi Goabungu.

Fr v mlingar jarskjlftum hfumst ngrenni Mrdalsjkuls hafa frimenn teki eftir srkennilegum skjlftum sem eiga a sameiginlegt a eiga upptk sn vesturhluta Mrdalsjkuls. Kristn segir skjlftavirknina ar venjulega a mrgu leyti og hn falli illa a hefbundnum lknum skjlftafrinnar. Hn hefur srstu a hn eykst verulega haustin og nr yfirleitt hmarki oktber. mlist daglega fjldinn allur af skjlftum allt upp strina 3,5 en aldrei strri. Hefbundin lkn skjlftafrinnar sp einum skjlfta af strinni 4 fyrir hverja tu af strinni 3, einum af strinni 5 fyrir hverja tu af strinni 4 o.s.frv.

Einnig kemur ljs egar einstakir skjlftar eru skoair a eir eru venju langir og sveiflan venju hg. greinileg byrjun skjlftanna gerir a a verkum a erfitt er a stasetja .

Skjlftavirkni jkst takt vi hlnandi loftslag

A sgn Kristnar mlast skjlftar sem eiga vi essa lsingu bylgjuformi stundum ngrenni srra eldstva, gjarnan sem undanfarar goss. Einnig ekkist a slkir skjlftar mlist ngrenni skrijkla. Nlegar rannsknir sni a hraskreiir skrijklar Grnlandi mynda stra hga skjlfta egar eir skra fram og nuddast vi undirlag sitt.

Kristn kvest hafa nota tu htkni-jarskjlftamla egar hn rst a verkefni sl. vor a mla skjlftana vi Goabungu. Markmii var m.a. a f betri skilning eli skjlftanna. Fyrstu niurstur benda eins og ur segir til a skjlftarnir su enn grynnri en ur hefur veri tali. Auk ess eiga flestir eirra upptk ofarlega Tungnakvslarjkli frekar en Goabungu.

Jklaskriskjlftarnir Grnlandi sna svipaa hegun og skjlftarnir vesturhluta Mrdalsjkuls, .e. rstabundna virkni, auk ess sem fjldi eirra jkst til muna eftir ri 2000 takt vi hlnandi loftslag.

Jklarnir vesturhluta Mrdalsjkuls eru mjg brattir og ekki sennilegt a eir geti v hreyfst tiltlulega hratt, a sgn Kristnar. Ofarlega Tungnakvslarjkli fellur sinn fram af brn. etta shrun virist ngilega orkumiki til a mynda skjlfta str vi sem mlast.


mbl.is Smskjlftar Mrdalsjkli
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Ekki nttrulgml a menn farist sj

aa sjslysGreinin Morgunblainu morgun um banaslys sj eftir Helga Bjarnason, blaamann, er slandi. Srstaklega vekur athygli sluriti sem g birti hr (bist velviringar a hafa ekki bei um leyfi).

g man eftir v sem barn og unglingur a oft var sagt fr slysfrum sj. Svo algengar voru essar frttir a lklegast hafa fleiri en barni tali a nttrulgml a sjmenn skilir sr ekki heim. Sluriti snir a etta er rangt. Eflaust hefur margt komi breyst og tt tt v a gera starf sjmannsins ruggara.

sluritinu er aukennt hvenr Slysavarnarskli sjmanna var stofnaur en a var ri 1985. Sklinn hefur breytt grarlega miklu vihorfi sjmanna til ryggismla. A minnsta kosti segja sjmenn manni a, srstaklega yngri menn. Lg um rannsknir sjslysa hafa n efa haft miki a segja enda hefur grundvelli eirra veri skylt a rannsaka ll sjslys og kanna eftir v sem hgt er hva hafi fari rskeiis. San m nefna a tkninni hefur fleygt fram. Skip eru orin traustari og miki lagt upp r ryggismlum um bor.

Sem betur fer voru og eru eir til sem telja a ekkert nttrulgml a menn lti lfi vi vinnu sna sj. Ekki frekar en vegum landsins ea flugi.

Sextn og sautjn ra var g togurum sumrin sem var mr drmt lfsreynsla. Minnir a g hafi veri remur skipum allt. Aldrei man g nokkurn tmann eftir v a rtt hafi veri um ryggisml essum skipum hva a haldin hafi veri fing. Engu a sur var miki rtt um hin og essi skip, hpp, slys og mannskaa. Og sumir flaga minna hfu lent margvslegum hrakningum sj. etta var runum 1972 og 1973 egar samtals 121 maur frst sj ...


Spnska veikin slandi

frtt mbl.is segir a Spni, v gta ESB rki, gangi tplega fjrungur jarinnar um n atvinnu. Vissulega geta stjrnvld hr landi bent Spn og sagt a slandi s aeins tplega 8% atvinnuleysi.

Stareyndin er hins vegar s a rkisstjrn slands hefur ftt tekist til a minnka atvinnuleysi. a sem kemur henni til bjargar er fltti til annarra landa, einnig s stareynd a fjldi flks hefur htt atvinnuleysisskr og fari nmsln og svo eir sem eiga alls engan rtt til atvinnuleysisbta en etta eru eir sem voru me eigin rekstur. Lklega m gera r fyrir a me llu s atvinnuleysi slandi raun og veru um 16%. er ekki langt spnsku veikina ...

Og mean allt er kalda koli atvinnumlum jarinnar eyir rkisstjrnin mikilli vinnu og milljrum krna a koma jinni r skunni eldinn, ESB. Og formaur annars stjrnarflokksins, sem nlega hefur lst yfir andstu vi aild a essu rkjasambandi, segir kokhraustur a n su alvruvirur a hefjast vi ESB.

Skyldi maurinn vita um atvinnuleysi Spni?


mbl.is 22,85% atvinnuleysi Spni
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Alingi getur afturkalla kruna skv. Landsdmi

Auvita hefur a einhverja ingu a saksknari Landsdmsmlinu hendur Geir H. Haarde fullyri a Alingi hafi vald til a afturkalla kruna. Ekki arf saksknarann til vegna ess a Landsdmur sjlfur hefur tj sig nnast um mli.

Landsdmur segir bls. 12 rskuri snum fr v 3. oktber 2011 (leturbreytingar eru mnar):

Eins og fyrr greinir ferAlingi samkvmt 14. gr. stjrnarskrrinnar me kruvald mlum, sem a kveur a hfa gegn rherrum fyrir Landsdmi. kvrun Alingis um mlshfun er samkvmt 13. gr. laga nr. 3/1963 ger me samykkt ingslyktunartillgu. ingslyktunartillgunni skulu kruatriin nkvmlega tiltekin ... enda s skn mlsins bundin vi au. S sem Alingi ks til a skja mli af sinni hlfu, eftir a a hefur teki kvrun um a kra,hefur ekki forri v hvers efni kran er, sem hann gefur t mlinu.

Me essu tekur Landsdmur af allan vafa um a a Alingi me kruvaldi en ekki saksknari.

Telji hann rtt a takmarka ea auka vi kruatriin, sem fram koma ingslyktuninni verur hann a beina v til Alingis a samykkja nja ingslyktun me eim breytingum sem hann telur rtt a gera.Saksknari Alingis hefur v hvorki kruvald mlinu n hefur hann forri v hvers efnis kran er.

Og hr er alveg ljst a saksknara ber a fara eftir lyktun Alingis einu og llu og ar me tali efni krunnar. Af essum orum hltur a mega draga lyktun a breyti Alingi krunni ea jafnvel felli hana niur, ber saksknara a vira a ... sem hann og gerir samkvmt frtt mbl.is. a er vel.


mbl.is ingi getur afturkalla kruna
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Mli me netskrift

dreifing Moggans tefjist f hinir forsjlu netskrifendur blai hvenr sem eir ska. a er aldrei meira en seilingarfjarlg hvar landinu ea jararkringlunni sem maur er (svona vast). Kostirnir vi netskriftina eru fleiri; blai er drara, enginn prentsverta, papprinn safnast aldrei upp, texti og myndir eru skrari.

g er binn a vera netskrifandi sex r og s ekki fyrir mr r astur a g vilji skipta til baka papprinn.


mbl.is Dreifing tefst vegna veurs
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Alingi getur htt vi landsdmsmli

heita pottinum og miklu var rir flk um mlarekstur Alingis hendur Geir H. Haarde, fyrrverandi forstisrherra. Sitt snist lka hverjum um tilraun rkisstjrnarflokkanna til a koma veg fyrir a Alingi veri rtt um tillgu Bjarna Benediktssonar, formanns Sjlfstisflokksins, um a Alingi falli fr krunni.

Af mikilli mlskuog ferafallegum rkum halda margir v fram a er Alingi hefur samykkt kruna s mli komi r hndum ess og mgulegt s a draga hana til baka eins og Bjarni Benediktsson vill. Og svo heitir eru margir umrunni a eir gleyma efni mls, kynna sr ekki stareyndir heldur halda blkalt fram rkum sem eir hafa fundi upp af sinni eigin rkhyggju. Allt er etta gott og blessa, fnt a flk hafi skoanir enda geta skoanir ekki sjlfu sr veri rangar.

Svo einkennilega vill til a sjlfur Landsdmur hefur einfalda skoun mlinu. Hann segir bls. 12 rskuri snum fr v 3. oktber 2011 (leturbreytingar eru mnar):

Eins og fyrr greinir fer Alingi samkvmt 14. gr. stjrnarskrrinnar me kruvald mlum, sem a kveur a hfa gegn rherrum fyrir Landsdmi. kvrun Alingis um mlshfun er samkvmt 13. gr. laga nr. 3/1963 ger me samykkt ingslyktunartillgu. ingslyktunartillgunni skulu kruatriin nkvmlega tiltekin ... enda s skn mlsins bundin vi au. S sem Alingi ks til a skja mli af sinni hlfu, eftir a a hefur teki kvrun um a kra, hefur ekki forri v hvers efni kran er, sem hann gefur t mlinu.

Me essu tekur Landsdmur af allan vafa um a a Alingi me kruvaldi en ekki saksknari.

Telji hann rtt a takmarka ea auka vi kruatriin, sem fram koma ingslyktuninni verur hann a beina v til Alingis a samykkja nja ingslyktun me eim breytingum sem hann telur rtt a gera. Saksknari Alingis hefur v hvorki kruvald mlinu n hefur hann forri v hvers efnis kran er.

Og hr er alveg ljst a saksknara ber a fara eftir lyktun Alingis einu og llu og ar me tali efni krunnar. Af essum orum hltur a mega draga lyktun a breyti Alingi krunni ea jafnvel felli hana niur, ber saksknara a vira a ... sem og rum.

annig er n reianlega ekki eli mla sem fara eigi fyrir dm a au su eins og tundur sem er kveikt og enginn mannlegur mttur geti eftir a slkkt. Sem betur fer.


Tv mikilvgustu mlin slenskum stjrnmlum

Grundvallaratrii er a leyst veri r tveimur mlum svo jin geti haldi fram a lifa landinu. Annars vegar atvinnuleysi og hins vegar skuldastaa heimilanna. Allt anna bliknar samanburinum.

a ir ekkert fyrir einhverja stjrnmlaflokka a bera atvinnuleysi slandi saman vi Evrpu og segja a hr su aeins tplega 8% ba n atvinnu. Stjrnmlamenn vera a gera sr grein fyrir v a r svo mrgu rtist egar atvinnuleysi minnkar. Velta jflagsins eykst, framleini, tekjur fyrirtkja aukast, skatttekjur rkissjs vera meiri, tgjld vegna atvinnuleysisbta minnka og svo framvegis. trlegt er a a urfi a stafa etta ofan ramenn. Samt er ekkert gert. vert mti er atvinnuleysi lti bitna jinni me auknum skattalgum.

Skuldastaa heimilanna er rugli. g var fundi Hagsmunasamtaka heimilanna grkvldi stra salnum Hsklabi. Nr fullt hs var ar. arna tluu afskaplega vanda flk, bar fram slandi upplsingar um stu mla.

Vita lesendur hr a um 40% heimila landinu geta ekki greitt af hsnislnum snum ea eiga erfileikum me a? Gerir flk sr grein fyrir v a 60.000 fjlskyldur standa essu strei? Stareyndin blasir vi llum sem vilja vita. a eru eigendur hsnislna sem standa vegi fyrir leirttingu eirra. eir hafa maka krkinn vegna vertryggingarinnar sem alla er lifandi a drepa. Margt bendir til ess a bankarnir reikni rangt t hsnisln sem eir ra yfir og lti flk greia meira en eim ber. Og okkabt er fjrmlastofnunum sjlfsvald sett hvernig eir taka erfileikum fjlskyldna vegna hsnislna.

Atvinnuleysi og skuldastaa heimilanna eru svo alvarleg ml a au rttlta eiginlega afr a stjrnendum rkisins. Ljst er a rkisstjrnarflokkarnir hafa me llu brugist essum tveimur mlum. Tlulegar stareyndir sanna atvinnuleysi og landflttann. Tlulegar stareyndir einstaklinga sanna a eigi f nr helmings jarinnar hefur brunni upp fr hruni. Og a eina sem rkisstjrnin og bankarnir hafahaft fram a fra er afer ar sem eir sem eiga minna en 110% af andviri bareignarinnar f asto. Hvers konar vinnubrg eru etta? Bi er a hira stran hluta af eignum flks og san er v boin asto ef a er bi a tapa rmlega llu? Hver tk essa pengina, spyrja nauugir fyrrverandi baeigendur.

Rkisstjrn og stjrnmlaflokkar sem gera ekkert v egar nttruhamfarir af mannavldum eru a eyileggja stran hluta jarinnar eiga auvita ekki tilverurtt. M ekki nefna hamingju stjrnmlum? Er hn ekki grundvllur alls? egar flk er me valdi svipt llu v sem tryggt hefur eim smasamlegt lf er n ansi lti eftir og gef g ekki miki fyrir hysi sem kennir sig vi norrna velfer - n efnda.


trleg heift vegna skoanamunar

etta hefur allt veri tmur misskilningur a eftir hrun ttu menn a taka afstu samkvmt eigin sannfringu. Hi meinta foringja- og flokksri tti a heyra liinni t til, stjrnmlin yrftu a taka breytingum, orran a breytast.

eir sem hst gptu um essi ml rsa n nr sjlfrtt upp afturfturna, lta skna tennugur og rast me offorsi sem hafa ara sannfringu, skiptir engu um samherja s a ra, allir eru kolmgulegir og nr rttdrpir.

Heiftin er alveg trleg, svo hrikaleg, a manni dettur hug a nst veri barefli dregin upp rtt eins og sumum tti vieigandi byltingu sem var einungis kennd vi bshld.

S spurning vaknar hvort eir sem kenna sig vi alu, jfnu og launega urfi n a lta eign barm og spyrja hvort aferafrin samrmist markmiinum - ekki sst svona siferilega.


mbl.is Hart stt a gmundi
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Leita ea gera leit ...?

etta er mguleg fyrirsgn.

Jafnvel g s a a menn gera fjandakorni ekki leit, menn einfaldlega leita.

Fyrir alla muni ekki gera lti r slenskri tungu.


mbl.is Kafarar gera sustu leitina
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Nsta sa

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband